Jak wygląda egzamin maturalny krok po kroku — przebieg, zasady, procedury
Co się dzieje na sali egzaminacyjnej od momentu wejścia do oddania arkusza? Przebieg matury pisemnej i ustnej, zasady kodowania, dozwolone przybory i najczęstsze pułapki proceduralne.
Matura to egzamin państwowy, więc rządzi się ściśle określonymi procedurami — od momentu, kiedy stawiasz się pod drzwiami szkoły, po chwilę oddania arkusza. Znajomość tych zasad nie doda Ci wiedzy z biologii ani matematyki, ale wyeliminuje jedną poważną kategorię stresu: stres przed nieznanym. Kiedy wiesz, czego się spodziewać minuta po minucie, możesz skupić całą uwagę na zadaniach zamiast na logistyce. W tym artykule przeprowadzimy Cię przez przebieg egzaminu maturalnego — zarówno pisemnego, jak i ustnego — ze wszystkimi szczegółami, o których oficjalne dokumenty CKE mówią suchym, urzędowym językiem.
Zanim wejdziesz do szkoły — co zabrać, czego nie zabierać
Dzień egzaminu zaczyna się od pakowania. Lista rzeczy, które musisz mieć, jest krótka, ale każdy brak może Cię drogo kosztować. Absolutnie obowiązkowe są dwie rzeczy: dokument ze zdjęciem potwierdzający tożsamość, np. dowód osobisty lub paszport, oraz długopis (lub pióro) z czarnym tuszem. Informacja CKE na 2027 r. dopuszcza też potwierdzenie tożsamości mDowodem w aplikacji mObywatel — ale po sprawdzeniu przez zespół nadzorujący telefon z aplikacją trzeba zostawić poza salą egzaminacyjną. Według komunikatu o przyborach na 2027 r. rysunki — jeżeli trzeba je wykonać — wykonuje się długopisem; nie wykonuje się rysunków ołówkiem. Długopisy zmazywalne (ścieralne) są niedozwolone. Warto wziąć długopis zapasowy, bo zdarza się, że jeden wysycha w połowie wypracowania.
Na salę możesz wnieść także butelkę wody (wodę może też zapewnić szkoła). Podczas pracy z arkuszem butelka stoi na podłodze przy nodze stolika, nie na blacie, żeby nie zalać materiałów egzaminacyjnych. Przekąsek ani posiłków na salę nie wolno wnosić. W każdej sali jest zegar, a godzinę rozpoczęcia i zakończenia pracy przewodniczący zapisuje na tablicy.
Czego absolutnie nie wolno wnosić?
Telefon komórkowy to najprostsza droga do unieważnienia egzaminu. Zakaz dotyczy wszystkich urządzeń telekomunikacyjnych — telefonów komórkowych, smartwatchy i innych urządzeń, które mogą łączyć się z innymi urządzeniami lub z internetem. Nie chodzi o to, czy go używasz — samo wniesienie telefonu na salę skutkuje unieważnieniem egzaminu z danego przedmiotu. Wyjątkiem jest urządzenie z aplikacją do monitorowania stanu zdrowia (np. przy pompie insulinowej), wnoszone na zasadach z komunikatu o dostosowaniach. Zostaw telefon w domu albo poza salą i nie wracaj po niego do końca egzaminu. Jeden moment nieuwagi może przekreślić miesiące nauki.
Przybory specyficzne dla przedmiotu
W zależności od tego, jaki egzamin piszesz danego dnia, możesz potrzebować dodatkowych przyborów. Karty wzorów zapewnia szkoła. Pozostałe przybory zapewnia zdający lub szkoła — dyrektor informuje, czy przynosisz własne. Poniżej lista dla Formuły 2023 z komunikatu dyrektora CKE z 20 sierpnia 2026 r.
| Przedmiot | Przybory (zdający lub szkoła) | Zapewnia szkoła |
|---|---|---|
| Matematyka (pp i pr) | linijka, cyrkiel, kalkulator prosty — obowiązkowo | wybrane wzory matematyczne |
| Biologia | kalkulator prosty — obowiązkowo; linijka — fakultatywnie | wybrane wzory i stałe fizykochemiczne |
| Chemia | kalkulator naukowy — obowiązkowo; linijka — fakultatywnie | wybrane wzory i stałe fizykochemiczne |
| Fizyka | linijka, kalkulator naukowy — obowiązkowo | wybrane wzory i stałe fizykochemiczne |
| Geografia | linijka, kalkulator prosty — obowiązkowo; lupa — fakultatywnie | — |
| Historia, historia sztuki | lupa — fakultatywnie | — |
| WOS, biznes i zarządzanie | kalkulator prosty — fakultatywnie | — |
| Historia muzyki | słuchawki — obowiązkowo; lupa — fakultatywnie | urządzenie do odtwarzania płyt CD |
Komunikat nie wymienia dodatkowych przyborów na egzamin z języka polskiego ani z języków obcych nowożytnych w Formule 2023 — bierzesz tylko długopis.
Zwróć uwagę na rozróżnienie: na matematykę (także rozszerzoną), biologię i geografię bierzesz kalkulator prosty (dodawanie, odejmowanie, mnożenie, dzielenie, ewentualnie procenty lub pierwiastki kwadratowe), a na chemię i fizykę — kalkulator naukowy (z funkcjami logarytmicznymi, trygonometrycznymi i potęgami o dowolnym wykładniku; bez funkcji programowania i bez łączności z innymi urządzeniami). Ekierka, kątomierz i inne przybory, których nie ma w komunikacie CKE, są niedozwolone.
Przebieg egzaminu pisemnego — minuta po minucie
Egzaminy pisemne zaczynają się o 9:00 albo o 14:00 — zgodnie z harmonogramem ogłoszonym przez dyrektora CKE. Poniżej opisujemy, co dzieje się od momentu przybycia do szkoły.
Krok 1: Stawienie się pod salą
Zdający wchodzą do sali o godzinie wyznaczonej przez przewodniczącego zespołu egzaminacyjnego, czyli dyrektora szkoły — zapytaj w szkole, o której masz być. Dobrze jest przyjść z zapasem czasu. Telefon i rzeczy, których nie wolno wnosić, zostawiasz poza salą.
Krok 2: Weryfikacja tożsamości i losowanie miejsca
Wchodzisz na salę pojedynczo i okazujesz dokument ze zdjęciem potwierdzający tożsamość. Potem losujesz numer stolika. Tak — miejsce na egzaminie jest losowe. Nie siadasz, gdzie chcesz. Numer wylosowanego stolika członek zespołu nadzorującego (ZN) zapisuje w wykazie zdających. Od losowania przewodniczący może odstąpić m.in. w przypadku zdających z dostosowaniami. Stoliki są ustawione w jednym kierunku, w odległości zapewniającej samodzielną pracę, a każdy zdający siedzi przy osobnym stoliku.
Krok 3: Odbiór naklejek i oczekiwanie na arkusz
Przed rozdaniem arkuszy dostajesz naklejki przygotowane przez OKE (czasem już przy losowaniu stolika). Sprawdzasz, czy numer PESEL na naklejkach jest poprawny. Jeśli jest w nim błąd, zwracasz naklejki zespołowi nadzorującemu, poprawiasz numer w wykazie zdających i potwierdzasz to podpisem, a na arkuszu wpisujesz PESEL odręcznie. Na stoliku mogą leżeć wyłącznie arkusz oraz materiały i przybory wskazane w komunikacie CKE.
Krok 4: Rozdanie arkuszy i kodowanie
Nie wcześniej niż o godzinie podanej w harmonogramie członkowie zespołu nadzorującego rozdają arkusze egzaminacyjne. To kluczowy moment — po rozdaniu arkuszy osoby spóźnione nie są już wpuszczane na salę. Na polecenie przewodniczącego ZN wykonujesz kilka czynności w określonej kolejności. Najpierw sprawdzasz, czy dostałeś właściwy arkusz: właściwa formuła, przedmiot i poziom. Dopiero potem, na polecenie, rozrywasz banderole i sprawdzasz, czy arkusz jest kompletny — czy ma kartę odpowiedzi, wszystkie strony i zadania. Arkusz niekompletny lub wadliwy członek zespołu wymienia na inny z puli rezerwowej.
Potem kodujesz arkusz: wpisujesz numer PESEL i przyklejasz naklejki na stronie tytułowej arkusza i na karcie odpowiedzi. Arkusza nie podpisujesz imieniem i nazwiskiem. Członkowie ZN sprawdzają poprawność kodowania, a Ty zapoznajesz się z instrukcją na drugiej stronie arkusza. Dopiero po zakończeniu tych czynności organizacyjnych przewodniczący zapisuje na tablicy godzinę rozpoczęcia i zakończenia pracy z arkuszem. Egzamin oficjalnie się zaczyna.
Wskazówka: Czas pracy z arkuszem liczy się od momentu ogłoszonego przez przewodniczącego, nie od godziny rozdania arkuszy. Jeśli egzamin zaczyna się o 9:00, ale kodowanie zajmie do 9:15, Twoje 240 minut (w przypadku polskiego pp) liczy się od 9:15. Na tablicy widzisz dokładną godzinę zakończenia — to Twój jedyny pewny punkt odniesienia.
Krok 5: Praca z arkuszem
Przez cały czas trwania egzaminu obowiązuje kilka żelaznych zasad. Nie wolno Ci porozumiewać się z innymi zdającymi — ani słowem, ani gestem, ani kartką. Nie możesz korzystać z żadnych materiałów poza tymi, które leżą na Twoim stoliku. Członkowie zespołu nadzorującego chodzą po sali, ale nie mają prawa zaglądać do Twojej pracy ani komentować Twoich odpowiedzi. Mogą odpowiadać wyłącznie na pytania dotyczące kodowania arkusza i instrukcji technicznej.
W czasie egzaminu zdający nie powinni opuszczać sali. W uzasadnionym przypadku podnosisz rękę i czekasz na zgodę przewodniczącego ZN, który może zezwolić na wyjście w warunkach wykluczających kontakt z innymi osobami (poza udzielającymi pomocy medycznej) i korzystanie z niedozwolonych materiałów lub urządzeń. Zostawiasz zamknięty arkusz na stoliku. Czas Twojej nieobecności zostaje odnotowany w protokole, a pracę kończysz o godzinie zapisanej na tablicy. Innymi słowy: każda minuta poza salą to minuta mniej na zadania.
Na 10 minut przed końcem egzaminu przewodniczący informuje zdających o czasie pozostałym do zakończenia pracy. To sygnał, żeby przejrzeć odpowiedzi, upewnić się, że wszystko jest zapisane tam, gdzie powinno, i — co ważne — przenieść odpowiedzi na kartę odpowiedzi, jeśli tego jeszcze nie zrobiłeś.
Krok 6: Karta odpowiedzi
W 2027 r. w Formule 2023 odpowiedzi do wszystkich albo do wskazanych w arkuszu zadań zamkniętych przenosi się na kartę odpowiedzi na egzaminie z matematyki na poziomie podstawowym, z języków obcych nowożytnych na wszystkich poziomach oraz na poziomie rozszerzonym z biologii, biznesu i zarządzania, chemii, filozofii, fizyki, geografii, historii, historii muzyki, historii sztuki i WOS-u. Robisz to w czasie przeznaczonym na rozwiązywanie zadań. Odpowiedź zaznaczona na karcie jest ostateczna i tylko ona podlega ocenie — egzaminatorzy nie przenoszą odpowiedzi z arkusza na kartę. Nie zapomnij o przeniesieniu odpowiedzi.
Krok 7: Zakończenie egzaminu i oddanie arkusza
Jeśli skończysz przed czasem, zgłaszasz to przez podniesienie ręki, zamykasz arkusz i odkładasz go na brzeg stolika. Po upływie czasu członek zespołu nadzorującego podchodzi do Twojego stolika i w Twojej obecności sprawdza kompletność materiałów (zakodowany zeszyt zadań i karta odpowiedzi, a na matematyce podstawowej także karta rozwiązań zadań otwartych). Potem zezwala Ci na opuszczenie sali. Oddanie pracy zespół odnotowuje w wykazie zdających. Jeden zdający zostaje w sali do zakończenia pakowania materiałów.
Przebieg egzaminu ustnego — co Cię czeka
Egzaminy ustne z języka polskiego i języka obcego nowożytnego odbywają się w odrębnych terminach, ustalanych przez dyrektora szkoły w ramach okna czasowego wyznaczonego przez CKE (w 2027 roku: język polski 7–29 maja, języki obce 6–31 maja, z wyłączeniem kilku dni). Dzień i godzinę swojego egzaminu ustnego poznasz ze szkolnego harmonogramu, który dyrektor szkoły ogłasza nie później niż 4 marca 2027 r. Dobrze jest przyjść z zapasem czasu.
Ustny z języka polskiego
W Formule 2023 egzamin ustny z polskiego składa się z dwóch zadań. Pierwsze jest losowane z puli jawnej — lista pytań jest znana i dostępna na stronie CKE z wyprzedzeniem, więc możesz się do nich przygotować. Drugie zadanie jest niejawne — dowiadujesz się o nim dopiero w momencie losowania. Wchodzisz na salę pojedynczo po okazaniu dokumentu tożsamości. Na sali czeka dwuosobowy zespół przedmiotowy.
Po wylosowaniu zestawu zadań masz nie więcej niż 15 minut na przygotowanie. Notatki zapisujesz wyłącznie na kartkach z pieczątką szkoły — nie wolno robić notatek na wydruku zestawu zadań. Nie możesz korzystać ze słowników ani innych pomocy. Sam egzamin trwa około 15 minut: dwie wypowiedzi monologowe (w dowolnej kolejności) trwają łącznie około 10 minut, a rozmowa z zespołem — około 5 minut. Razem z przygotowaniem to około 30 minut. Liczbę przyznanych punktów zespół przekazuje zdającym w miejscu i czasie określonym przez przewodniczącego zespołu egzaminacyjnego.
Ustny z języka obcego
Egzamin ustny z języka obcego nowożytnego ma inną strukturę. Zdaje się go bez określania poziomu (osobny poziom dwujęzyczny dotyczy tylko absolwentów szkół i oddziałów dwujęzycznych) i trwa krócej — około 15 minut. Po wejściu losujesz bilet z numerem zestawu. Rozmawiasz z jednym egzaminującym, a drugi członek zespołu jest obecny, ale nie bierze udziału w rozmowie. Najpierw jest rozmowa wstępna (ok. 2 minut, pytania o Twoje życie i zainteresowania), potem trzy zadania: rozmowa z odgrywaniem roli (maks. 4 minuty), opis ilustracji i odpowiedzi na trzy pytania (maks. 3 minuty) oraz wypowiedź na podstawie materiału stymulującego i odpowiedzi na dwa pytania (maks. 5 minut). Za całość można dostać 30 punktów, a żeby zdać, trzeba mieć co najmniej 30%, czyli 9 punktów. Nie ma tu puli jawnej — treść zadań nie jest jawna. Nie ma też dodatkowego czasu na zapoznanie się z całym zestawem: na przeczytanie poleceń masz ok. 30 sekund w zadaniu 1 i ok. minuty w zadaniu 3, wliczone w czas tych zadań.
Wskazówka: Na ustnym z polskiego najważniejsza jest struktura wypowiedzi — teza, argumenty, konteksty, podsumowanie. Na ustnym z języka obcego najwięcej punktów (18 z 30) daje sprawność komunikacyjna, czyli odniesienie się do wszystkich elementów poleceń i ich rozwinięcie; resztę dają zakres i poprawność środków językowych, wymowa i płynność. W obu przypadkach najlepsza metoda przygotowania to głośne ćwiczenie odpowiedzi — nie w głowie, nie na papierze, a na głos, najlepiej przed drugą osobą.
Sytuacje wyjątkowe — co jeśli coś pójdzie nie tak?
Egzamin maturalny to skomplikowana maszyneria logistyczna i czasem zdarzają się nieprzewidziane okoliczności. Warto wiedzieć, jakie są procedury na wypadek problemów.
Spóźnienie
Po rozdaniu arkuszy zdający spóźnieni nie są wpuszczani do sali. W uzasadnionych przypadkach przewodniczący ZN może jeszcze zdecydować o wpuszczeniu spóźnionego — ale nie później niż do zakończenia czynności organizacyjnych, czyli do zapisania na tablicy godziny rozpoczęcia i zakończenia egzaminu. Spóźniony kończy pracę o godzinie zapisanej na tablicy, tak jak wszyscy. Jeśli nie przystąpiłeś do egzaminu z powodu szczególnego przypadku losowego lub zdrowotnego, możesz złożyć do dyrektora szkoły udokumentowany wniosek o termin dodatkowy (czerwiec) — nie później niż w dniu, w którym odbywa się egzamin z danego przedmiotu. Zgodę wyraża dyrektor OKE, a jego rozstrzygnięcie jest ostateczne.
Złe samopoczucie podczas egzaminu
Jeśli w trakcie pisania zrobi Ci się słabo, natychmiast informujesz zespół nadzorujący przez podniesienie ręki. Przewodniczący zespołu nadzorującego organizuje pomoc i zapisuje godzinę przerwania egzaminu. Jeśli poczujesz się na siłach, możesz za jego zgodą pisać dalej, ale czasu egzaminu się nie przedłuża. Jeśli nie podejmiesz pracy, dyrektor OKE w porozumieniu z Tobą decyduje, czy praca trafi do oceny, czy dostaniesz prawo do terminu dodatkowego — do tego potrzebny jest udokumentowany wniosek złożony w dniu egzaminu. Samo przerwanie egzaminu z przyczyn zdrowotnych nie daje automatycznie prawa do terminu dodatkowego. Nie próbuj „przeczekać” poważnych objawów — Twoje zdrowie jest ważniejsze niż arkusz.
Unieważnienie egzaminu
Dyrektor szkoły jako przewodniczący zespołu egzaminacyjnego unieważnia egzamin z danego przedmiotu, gdy stwierdzono niesamodzielne rozwiązywanie zadań, wniesienie na salę lub korzystanie z urządzenia telekomunikacyjnego albo z materiałów i przyborów spoza komunikatu CKE, lub zakłócanie przebiegu egzaminu w sposób utrudniający pracę innym. Unieważnienie egzaminu z przedmiotu obowiązkowego oznacza niezdaną maturę w danym roku, bez prawa do poprawki w sierpniu. Tak samo jest przy unieważnieniu jedynego egzaminu z przedmiotu dodatkowego. Unieważnienie kolejnego przedmiotu dodatkowego oznacza wynik 0% z tego przedmiotu na świadectwie. Unieważnienie jednego egzaminu nie przeszkadza w zdawaniu pozostałych. Jeśli uważasz, że unieważniono egzamin z naruszeniem przepisów, masz 2 dni robocze na zgłoszenie zastrzeżeń z uzasadnieniem do dyrektora OKE.
Jak Twój arkusz jest oceniany?
Po zakończeniu egzaminu arkusze trafiają do egzaminatorów wpisanych do ewidencji okręgowej komisji egzaminacyjnej. Prace są kodowane — arkusza nie podpisujesz imieniem i nazwiskiem. Ocenianie odbywa się według zasad oceniania opracowanych przez CKE, jednolitych dla wszystkich zdających w Polsce. Wynik części pisemnej wyrażany jest w procentach i na skali centylowej.
Wyniki są ogłaszane 9 lipca 2027 r. — sprawdzisz je w systemie ZIU (ziu.gov.pl). Tego samego dnia szkoły wydają świadectwa dojrzałości. Jeśli nie zgadzasz się z wynikiem części pisemnej, masz prawo do wglądu do pracy, wniosku o weryfikację sumy punktów i odwołania do Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego — opisujemy to w artykule o wglądzie do pracy maturalnej.
Podsumowanie — checklista na dzień egzaminu
Cały przebieg matury pisemnej można sprowadzić do siedmiu kroków: przyjście z zapasem czasu, weryfikacja tożsamości i losowanie miejsca, odbiór naklejek, kodowanie arkusza, praca z arkuszem, przeniesienie odpowiedzi na kartę, oddanie arkusza. Egzamin ustny z polskiego to: weryfikacja tożsamości, losowanie zadań, 15 minut przygotowania, wygłoszenie wypowiedzi, rozmowa z komisją. Ustny z języka obcego to: weryfikacja tożsamości, losowanie biletu z numerem zestawu, rozmowa wstępna i trzy zadania w rozmowie z egzaminującym, bez osobnego czasu na przygotowanie.
Zanim wyjdziesz z domu w dniu egzaminu, upewnij się, że masz przy sobie dokument tożsamości ze zdjęciem, długopis z czarnym tuszem i drugi na zapas, przybory wymagane na dany egzamin (np. linijkę, cyrkiel i kalkulator prosty na matematykę) oraz butelkę wody. Telefon zostaw w domu albo poza salą egzaminacyjną.
Szczegółowy harmonogram wszystkich egzaminów — z datami, godzinami i czasem trwania — znajdziesz na stronie Harmonogram matury 2027. Progi punktowe i warunki zdania matury opisujemy w artykule Ile procent na maturze, żeby zdać?. A jeśli szukasz sprawdzonej strategii przygotowań, przeczytaj Jak zdać maturę 2027 — harmonogram, formuła i plan nauki.
Na matury-online.pl możesz ćwiczyć ponad 20 000 zadań z 12 przedmiotów i rozwiązywać pełne arkusze online — z wyjaśnieniem po odpowiedzi i oceną odpowiedzi otwartych przez AI według kryteriów CKE. Im więcej razy przejdziesz przez format egzaminu na spokojnie, tym mniej zaskoczy Cię w maju. Powodzenia.