ZSRS (Lenin, Stalin, kolektywizacja, Wielki Głód, Wielki Terror), faszyzm we Włoszech (Mussolini), III Rzesza (Hitler 1933), Wielki Kryzys 1929, droga do wojny.
Konto zakładasz w minutę · pełny dostęp od 49 zł/mies.
Sprawdzian ze świata międzywojennego i totalitaryzmów z odpowiedziami →
Quiz · Świat międzywojenny i totalitaryzmy
45 pytań z tego działu w jednym miejscu. Wybierasz je filtrem, po każdej odpowiedzi widzisz wyjaśnienie, a quiz sam dobiera trudność i wraca do Twoich błędów.
Wybierasz dział (epokę), typ zadania — np. analiza źródła, chronologia — i trudność 1–5. Przy każdej opcji widzisz, ile pytań zostaje w puli.
Od razu wiesz, czy dobrze — i dlaczego. Zadania otwarte ocenia AI według zasad oceniania CKE, z punktacją częściową.
Pytanie z błędem wraca po kilku dniach z plakietką „Powtórka”. Powtórki zajmują najwyżej 30% sesji; wyłączasz je jednym przełącznikiem.
Quiz liczy Twój poziom z ostatnich odpowiedzi i podsuwa pytania, przy których trafiasz ok. 70% — nie za łatwe, nie za trudne.
Zaznaczasz odpowiedź, klikasz „Sprawdź” i widzisz, która była poprawna i dlaczego. Możesz też odsłonić odpowiedź bez rozwiązywania albo pominąć pytanie.
Kilka pytań z bazy z działu „Świat międzywojenny i totalitaryzmy” — kliknij odpowiedź i sprawdź.
Wprowadzenie
Lata 1918–1939 (działy XXXIX, XL i XLV podstawy programowej).
Zakres: następstwa I wojny i ład wersalski (traktat wersalski, Liga Narodów, układy w Rapallo i Locarno), wielki kryzys gospodarczy (krach na giełdzie nowojorskiej 24 października 1929; New Deal Roosevelta), państwo sowieckie (Lenin, powstanie ZSRS, za Stalina kolektywizacja, plany pięcioletnie, Wielki Głód na Ukrainie, Wielki Terror 1937–1938, łagry, operacja polska NKWD 1937–1938), faszystowskie Włochy (marsz na Rzym, Mussolini), III Rzesza (Hitler kanclerzem 30 stycznia 1933, ustawy norymberskie 1935, Anschluss Austrii i układ monachijski 1938, zajęcie Czech i Moraw w marcu 1939), polityka appeasementu, wojna domowa w Hiszpanii, pakt Ribbentrop-Mołotow (23 sierpnia 1939).
Zakres rozszerzony: istota totalitaryzmu, różnice między totalitaryzmem a autorytaryzmem, kryzys demokracji parlamentarnej.
Przed maturą
6 umiejętności do odhaczenia, od „Traktat wersalski i traktaty z sojusznikami Niemiec (XXXIX)” po „Ekspansja Włoch i wojna domowa w Hiszpanii (XLV)”.
Lista umiejętnościZadania z bazy mają wyjaśnienie po każdej odpowiedzi.
Zakres materiału
6 kluczowych umiejętności — do przećwiczenia na zadaniach z bazy.
Traktat wersalski podpisano 28 czerwca 1919 r. w Sali Lustrzanej pałacu wersalskiego; wszedł w życie w styczniu 1920 r. Ograniczał armię niemiecką do 100 tys. żołnierzy, nakazywał utworzyć wzdłuż Renu strefę zdemilitaryzowaną i nakładał reparacje, których wysokość ustalono w 1921 r. na 132 mld marek w złocie. Gdańsk otrzymał status Wolnego Miasta pod zarządem Ligi Narodów. Z sojusznikami Niemiec zawarto osobne traktaty: z Austrią w Saint-Germain-en-Laye (10 września 1919), z Bułgarią w Neuilly (1919), z Węgrami w Trianon (4 czerwca 1920) i z Turcją w Sèvres (10 sierpnia 1920).
Ligę Narodów utworzyły w 1920 r. 44 państwa. W marcu 1920 r. Senat USA odrzucił traktat wersalski, a wraz z nim projekt Ligi Narodów; Niemcy przystąpiły do niej dopiero w 1926 r. 16 kwietnia 1922 r. w Rapallo układ podpisały Niemcy i Rosja sowiecka (Walther Rathenau i Gieorgij Cziczerin). Na konferencji w Locarno (od 5 października 1925 r.) Niemcy zawarły z Polską i Czechosłowacją jedynie układy arbitrażowe — granica Niemiec z tymi państwami nie została objęta gwarancją.
Wielki krach zaczął się w czwartek 24 października 1929 r., gdy załamały się ceny większości akcji na giełdzie na Wall Street; tego dnia sprzedano ok. 13 mln akcji, a 29 października („czarny wtorek”) — 16 mln. W USA prezydent Franklin D. Roosevelt odpowiedział programem Nowego Ładu (New Deal); przy zainicjowanych przez niego robotach publicznych zatrudnienie znalazło ok. 8 mln osób.
Rewolucja październikowa wybuchła 7 listopada 1917 r., a 30 grudnia 1922 r. utworzono Związek Socjalistycznych Republik Sowieckich. Nowa Ekonomiczna Polityka (NEP) dopuszczała elementy wolnego rynku i prywatnej inicjatywy; kolektywizacja rolnictwa trwała w latach 1929–1934. Wielki Głód (Hołodomor) w latach 1932–1933 pochłonął na Ukrainie 3,5 mln ofiar. W latach 1937–1938 NKWD aresztowało ponad 1,5 mln osób, skazało ok. 1,3 mln, a rozstrzelało 700 tys. W ramach operacji polskiej NKWD, prowadzonej na podstawie rozkazu nr 00485 Nikołaja Jeżowa z 11 sierpnia 1937 r., zamordowano według IPN co najmniej 111 tys. osób.
Po marszu na Rzym (27–29 października 1922 r.) Benito Mussolini został premierem Włoch. 30 stycznia 1933 r. prezydent Paul von Hindenburg mianował kanclerzem Niemiec Adolfa Hitlera. 30 czerwca 1934 r. („noc długich noży”) bojówki SS na polecenie Hitlera rozprawiły się z kierownictwem SA z Ernstem Röhmem. 15 września 1935 r. Reichstag uchwalił ustawy norymberskie: „O obywatelstwie Rzeszy” oraz „O ochronie krwi niemieckiej i honoru”. W nocy z 9 na 10 listopada 1938 r. doszło do nocy kryształowej.
3 października 1935 r. wojska włoskie wkroczyły do Abisynii (Etiopii); Liga Narodów uznała Włochy za agresora i wprowadziła sankcje, m.in. embargo na eksport broni. Wojna domowa w Hiszpanii rozpoczęła się 18 lipca 1936 r.; Niemcy i Włochy poparły rebeliantów gen. Francisco Franco, a niemiecki Legion Condor zbombardował w 1937 r. Guernicę. Wojna zakończyła się w 1939 r.; zginęło w niej ok. pół miliona ludzi.
Przykłady z bazy
Poniżej 4 prawdziwych zadań z bazy — każde innego typu.
Pucz monachijski Adolfa Hitlera z 1923 roku doprowadził do przejęcia władzy w Niemczech.
P FW czasie wielkiego kryzysu gospodarczego liczba bezrobotnych w Niemczech przekroczyła pięć milionów.
P FFAQ
Wiedza z działu „Świat międzywojenny i totalitaryzmy” przyda Ci się też tutaj:
45 zadań z tego działu w quizie z wyjaśnieniami, powtórkami i oceną AI wypowiedzi argumentacyjnej. Subskrypcja odblokowuje cały katalog i pozostałe przedmioty — anulujesz, kiedy chcesz.
Pełny dostęp od 49 zł/mies. · jednorazowo 59 zł na 30 dni (BLIK / Przelewy24 / Google Pay / Apple Pay / Revolut / Karta) · subskrypcję anulujesz w 1 kliknięciu
Wybierz, które kategorie plików cookies akceptujesz. Zgodę możesz zmienić w dowolnym momencie.
Sesja, bezpieczeństwo, podstawowa funkcjonalność (logowanie, koszyk subskrypcji, zabezpieczenia reCAPTCHA). Bez nich serwis nie działa.
Google Analytics 4 — anonimowe statystyki użycia serwisu. Pomaga nam poprawiać aplikację na podstawie tego, które funkcje są faktycznie używane.
Google Ads — remarketing i pomiar skuteczności reklam. Dzięki temu możemy pokazywać Ci trafniejsze reklamy i finansować rozwój darmowej wersji.
Zapamiętywanie preferencji (motyw ciemny/jasny, wybrane przedmioty, ustawienia sesji).
Dopasowywanie treści do Twoich zainteresowań (rekomendacje pytań, spersonalizowane przypomnienia o nauce).
