Czasy gramatyczne – testy maturalne z języka niemieckiego 2027

O temacie

Czasy gramatyczne — najważniejsze fakty

Test z czasów gramatycznych obejmuje czasy z listy środków gramatycznych Informatora CKE (s. 38–40): Präsens, Präteritum, Perfekt, Plusquamperfekt i Futur I w stronie czynnej na obu poziomach, a do tego czasowniki posiłkowe haben, sein i werden, czasowniki mocne, rozdzielnie i nierozdzielnie złożone oraz imiesłowy. Futur II nie ma na tej liście.

Tylko na poziomie rozszerzonym wymagane są Perfekt i Plusquamperfekt czasowników modalnych, strona bierna w Plusquamperfekt, Konjunktiv I i mowa zależna. Pytania mają formy „Uzupełnij”, „Transformacje zdań”, „Luki w tekście”, „Otwarte (krótka odpowiedź)” i „Zamknięte (A–D)”; po każdej odpowiedzi widzisz wyjaśnienie, a odpowiedzi otwarte ocenia AI.

Pytania z bazy dla tego tematu

⏳ Wypróbuj pytania z tematu „Czasy gramatyczne”

Prawdziwe pytania z bazy — kliknij odpowiedź i sprawdź. Po jednym z każdego dostępnego typu (do 6 zakładek). Tak samo wyglądają pytania w Quizie w aplikacji, gdzie odpowiedzi otwarte ocenia AI.

Quiz w Matury Online — panel „Filtruj” z zaznaczonym tematem „Czasy gramatyczne” i pytaniem z tego tematu

Jak działa quiz

Quiz z czasów gramatycznych — krok po kroku

1Filtr tematu. W kreatorze sesji wybierasz „Czasy gramatyczne”, poziom (podstawa / rozszerzenie) i liczbę pytań — losują się tylko pytania z tego tematu. W trakcie sesji panel „Filtruj” zawęża jeszcze typ zadania i trudność 1–5.
2Wyjaśnienie po każdej odpowiedzi. Klikasz „Sprawdź odpowiedź” i od razu widzisz, czy dobrze, oraz dlaczego. Odpowiedzi otwarte ocenia AI według kryteriów CKE.
3Trudność i powtórki. Quiz dobiera pytania do Twojego poziomu (celuje w ok. 70% trafień), a te, z którymi miałeś kłopot, wracają jako powtórki — po dniu, po tygodniu, potem coraz rzadziej.

Zamknięte (A–D)37
Luki w tekście26
Prawda/Fałsz14
Uzupełnij13
Dopasuj11
Wielokrotny wybór11
Otwarte9
Tabela danych7

Rozpocznij quiz

W tym quizie

Typy pytań w teście z czasów gramatycznych

Quiz losuje spośród 128 pytań w bazie. Każdy typ pokazujemy tak, jak wygląda w Quizie.

Rozkład typów pytań w banku

128 pytań · 8 typów

◉ 29%

• 20%

⚖ 11%

⎵ 10%

⇄ 9%

☑ 9%

Zamknięte (A–D)37 (29%)

Luki w tekście26 (20%)

Prawda/Fałsz14 (11%)

Uzupełnij13 (10%)

Dopasuj11 (9%)

Wielokrotny wybór11 (9%)

Otwarte9 (7%)

Tabela danych7 (5%)

Najważniejsze typy w tym temacie

top 4 z 8 · tak jak w Quizie

matury-online.pl/dashboard

Które zdanie jest poprawne (Präteritum)?

AEr kommte spät nach Hause.

BEr kamt spät nach Hause.

CEr gekommen spät nach Hause.

DEr kam spät nach Hause.

◉Typ 01

Zamknięte (A–D)

Wybierz jedną z 4 odpowiedzi A/B/C/D.

📚Wszystkie przedmioty

37 pytań · 29% banku

matury-online.pl/dashboard

📝

Luki w tekście

Format z arkusza CKE

•Typ 02

Luki w tekście

Typ zadania w tym banku.

26 pytań · 20% banku

matury-online.pl/dashboard

Oceń prawdziwość stwierdzeń o czasach przeszłych w języku niemieckim:

Czasowniki rozdzielnie złożone umieszczają «ge-» pomiędzy przedrostkiem a rdzeniem czasownika w Partizip II.

Czasowniki słabe (regularne) tworzą Partizip II z przedrostkiem «ge-» i końcówką «-t».

Czasownik «sein» w Perfekt tworzy formę z czasownikiem posiłkowym «haben».

⚖Typ 03

Prawda/Fałsz

Oceń kilka stwierdzeń. Każde osobno punktowane.

📚Wszystkie przedmioty

14 pytań · 11% banku

matury-online.pl/dashboard

Wpisz formę Präteritum czasownika „gehen”: Gestern ......... wir ins Kino.

1. Pole 1

AI akceptuje synonimy i drobne literówki

⎵Typ 04

Uzupełnij

Wpisz brakujący wzór, datę, nazwę. AI akceptuje synonimy i drobne literówki.

📚Matma, chemia, fizyka, geografia, BiZ

13 pytań · 10% banku

Pozostałe typy w tym banku (4)

⇄Dopasuj· 11☑Wielokrotny wybór· 11✎Otwarte· 9▦Tabela danych· 7

Zakres testu

„Czasy gramatyczne” – co sprawdza test?

10 kluczowych umiejętności – każdą przećwiczysz na pytaniach w Quizie.

Präsens — czas teraźniejszy

Odmiana czasowników regularnych i nieregularnych w Präsens, w tym formy ze zmianą samogłoski (ich nehme — du nimmst — er nimmt) oraz czasowniki rozdzielnie złożone (ich rufe an).

Präteritum vs Perfekt — dwa czasy przeszłe

Präteritum dominuje w narracji pisanej, Perfekt w mowie, e-mailach i dialogach. Czasowniki sein, haben i modalne także w mowie zwykle stoją w Präteritum (ich war, ich hatte, ich musste).

Plusquamperfekt — przeszłość przed przeszłością

Tworzenie: hatte/war + Partizip II. Oznacza czynność wcześniejszą od innej czynności przeszłej, typowo w zdaniu z nachdem: Nachdem wir den Artikel gelesen hatten, diskutierten wir über seinen Inhalt (przykład z Informatora CKE).

Futur I i Futur II

Futur I (werden + Infinitiv) wyraża przyszłość albo przypuszczenie (Er wird wohl krank sein); sygnałem przypuszczenia bywają wohl, vermutlich, sicher. Futur II nie figuruje w zakresie środków gramatycznych Informatora — wystarczy go rozpoznawać.

Czasowniki posiłkowe haben i sein

Z sein łączą się czasowniki nieprzechodnie oznaczające ruch z miejsca na miejsce (gehen, fahren, kommen) lub zmianę stanu (einschlafen, aufwachen) oraz sein, bleiben, werden, passieren. Pozostałe — w tym czasowniki z dopełnieniem w bierniku, zwrotne i modalne — łączą się z haben.

Konjunktiv I w mowie zależnej

Zakres poziomu rozszerzonego. Przytaczanie wypowiedzi w Konjunktiv I (Er sagte, dass er müde sei); gdy forma Konjunktiv I jest taka sama jak Indikativ, używa się Konjunktiv II (sie hätten zamiast sie haben).

Konjunktiv II — tryb przypuszczający

Życzenia, hipotezy i warunki nierzeczywiste: Wenn ich Zeit hätte, würde ich kommen. Na poziomie podstawowym wystarczą formy hätte, wäre, czasowniki modalne (könnte, müsste) i würde + Infinitiv; formy typu käme, ginge oraz hätte gemacht / wäre gegangen to zakres poziomu rozszerzonego.

Strona bierna w różnych czasach

Vorgangspassiv (werden + Partizip II) w Präsens, Präteritum i Perfekt (ist gemacht worden); na poziomie rozszerzonym także w Plusquamperfekt (war gemacht worden) i z czasownikiem modalnym (muss gemacht werden). W Perfekt strony biernej stoi worden, nie geworden.

Czasowniki modalne w czasach przeszłych

Präteritum czasowników modalnych (ich musste, ich konnte) obowiązuje na obu poziomach. Perfekt z dwoma bezokolicznikami (Er hat das Auto reparieren müssen, nie: *gemusst) to zakres poziomu rozszerzonego.

Imiesłowy Partizip Präsens i Partizip Perfekt

Partizip I (-end: das weinende Kind) i Partizip II jako przydawka (der gebrauchte BMW) — odmieniają się jak przymiotniki. Konstrukcje imiesłowowe (In Berlin angekommen, gingen wir sofort ins Hotel) to zakres poziomu rozszerzonego.

🇩🇪 Do zapamiętania

Konstrukcje i zwroty – „Czasy gramatyczne”

Konstrukcje gramatyczne, kolokacje i zwroty z działu „Czasy gramatyczne” – test wymaga ich poprawnego użycia w kontekście, nie samej recytacji.

Präsens: Czas teraźniejszy — czynność trwająca, regularna, prawda ogólna lub bliska przyszłość.; Heute lerne ich. / Ich lerne morgen.
Präteritum: Czas przeszły prosty — używany w narracji pisemnej, literaturze, prasie, opisach historycznych.; Er ging zur Schule.
Perfekt: Czas przeszły złożony (haben/sein + PII) — używany w mowie codziennej, e-mailach, dialogach.; Ich habe gegessen. / Ich bin gefahren.
Plusquamperfekt: Czas zaprzeszły — czynność wcześniejsza od innej przeszłej. Tworzenie: war/hatte + PII.; Typowo w zdaniu z nachdem.
Futur I: Czas przyszły — werden (odmieniany) + Infinitiv. Oznacza przyszłość lub przypuszczenie.; Er wird wohl krank sein. (= przypuszcza)
Konjunktiv I: Tryb przypuszczający I — używany głównie w mowie zależnej, np. w tekstach prasowych. Zakres poziomu rozszerzonego.; Er sagte, er sei müde.
Konjunktiv II: Tryb przypuszczający II — życzenia, warunki nierzeczywiste, grzeczne prośby (hätte gern, könnte).; Wenn ich Zeit hätte, würde ich kommen.
würde + Infinitiv: Konditional I — zastępuje Konjunktiv II zwłaszcza tam, gdzie jego forma jest taka sama jak Präteritum (czasowniki słabe).; Ich würde fragen (zamiast: ich fragte = niejednoznaczne).
Vorgangspassiv: Strona bierna procesu — werden + Partizip II. Skupia uwagę na czynności i jej obiekcie.; Das Haus wird gebaut.
Zustandspassiv: Strona bierna stanu — sein + Partizip II. Skupia uwagę na wyniku, na stanie.; Das Haus ist gebaut. (= stoi)
Doppelinfinitiv: Podwójny bezokolicznik — modalny + drugi czasownik w Perfekt: er hat machen müssen.; Perfekt i Plusquamperfekt czasowników modalnych — zakres poziomu rozszerzonego.
Trennbare Verben: Czasowniki rozdzielnie złożone — w zdaniu głównym w Präsens i Präteritum przedrostek stoi na końcu: ich rufe an. Partizip II: angerufen.; an-, auf-, aus-, ein-, mit-, vor-, zu- etc.

Na czym potykają się maturzyści

Typowe błędy w teście z czasów gramatycznych

Sprawdź, czy nie wpadasz w te pułapki – przy każdej jest poprawna wersja i wyjaśnienie.

❌ Błąd

*Ich habe nach Berlin gefahren.

✅ Poprawnie

Ich bin nach Berlin gefahren.

Dlaczego: Czasowniki oznaczające ruch z miejsca na miejsce tworzą Perfekt z sein. Haben pojawia się przy fahren tylko z dopełnieniem w bierniku: Er hat das Auto in die Garage gefahren.

❌ Błąd

*Er hat das machen gemusst.

✅ Poprawnie

Er hat das machen müssen.

Dlaczego: Czasownik modalny z drugim czasownikiem tworzy Perfekt z bezokolicznikiem zamiast Partizip II (Ersatzinfinitiv). To zakres poziomu rozszerzonego.

❌ Błąd

*Nachdem ich aß, ging ich ins Kino.

✅ Poprawnie

Nachdem ich gegessen hatte, ging ich ins Kino.

Dlaczego: Gdy zdanie główne stoi w czasie przeszłym, w zdaniu z nachdem używa się Plusquamperfekt — czynność wcześniejsza wymaga czasu zaprzeszłego. Przy zdaniu głównym w Präsens lub Futur po nachdem stoi Perfekt.

❌ Błąd

*Ich nehmte den Bus.

✅ Poprawnie

Ich nahm den Bus.

Dlaczego: Czasowniki mocne nie mają w Präteritum końcówki -te, tylko zmieniają samogłoskę tematu: nehmen → nahm, gehen → ging, sehen → sah.

❌ Błąd

Er sagte, dass er kommen wird. (w zadaniu na mowę zależną)

✅ Poprawnie

Er sagte, dass er kommen werde / kommen würde.

Dlaczego: W mowie zależnej w języku pisanym stosuje się Konjunktiv I albo — zastępczo — Konjunktiv II. Tryb oznajmujący zdarza się w języku potocznym, ale w zadaniu sprawdzającym mowę zależną (poziom rozszerzony) oczekiwany jest Konjunktiv.

❌ Błąd

*Wenn ich wäre reich, würde ich reisen.

✅ Poprawnie

Wenn ich reich wäre, würde ich reisen. / Wäre ich reich, würde ich reisen.

Dlaczego: W zdaniu ze spójnikiem wenn odmieniony czasownik stoi na końcu. W wariancie bez spójnika (zakres poziomu rozszerzonego) czasownik stoi na początku.

❌ Błąd

*Ich habe ihn angeruft.

✅ Poprawnie

Ich habe ihn angerufen.

Dlaczego: Partizip II czasowników rozdzielnie złożonych: przedrostek + ge + temat z końcówką -en albo -t. Rufen jest czasownikiem mocnym (gerufen), więc: angerufen.

❌ Błąd

*Das Buch ist von mir gelesen.

✅ Poprawnie

Das Buch wird von mir gelesen. (proces) / Das Buch ist von mir gelesen worden. (Perfekt biernej)

Dlaczego: Vorgangspassiv (werden + Partizip II) opisuje czynność, Zustandspassiv (sein + Partizip II) — stan. Gdy podajemy wykonawcę (von mir), chodzi o czynność, więc potrzebne jest werden, a w Perfekt — worden.

Strategia

„Czasy gramatyczne” – jak rozwiązywać test

Kolejność kroków przy rozwiązywaniu – w quizie i na maturze.

1 Po każdym pytaniu przeczytaj wyjaśnienie — zwróć uwagę na regułę, a nie tylko na poprawną odpowiedź.
2 Transformacje ćwicz blokami: ze strony czynnej na bierną, z Präteritum na Perfekt, a na poziomie rozszerzonym także z mowy niezależnej na zależną.
3 Czasowników mocnych ucz się małymi porcjami, zawsze z trzema formami (Infinitiv – Präteritum – Partizip II) i informacją haben/sein.
4 W zadaniach otwartych pilnuj pisowni: Informator CKE wymaga w nich pełnej poprawności gramatycznej i ortograficznej.
5 Gdy podstawowe czasy idą pewnie, przejdź do testów z trybu przypuszczającego oraz ze strony biernej i mowy zależnej.

Pytania o test z czasów gramatycznych

Co sprawdza test z czasów gramatycznych?

Zadania z działu „Czasy gramatyczne” w zakresie wymagań podstawy programowej dla szkoły ponadpodstawowej (Dz.U. 2024 poz. 1019).

Jakie rodzaje pytań są w teście?

Zamknięte i otwarte, tak jak w arkuszu. Rozkład typów w tym teście widać wyżej na stronie i pochodzi z bazy pytań.

Jak oceniane są odpowiedzi otwarte?

Odpowiedzi otwarte ocenia AI, a po ocenie widzisz komentarz z tym, czego w odpowiedzi zabrakło.

Czym test różni się od arkusza maturalnego?

Test obejmuje jeden dział i podaje wyjaśnienie po każdej odpowiedzi. Arkusz pisemny trwa 120 minut na poziomie podstawowym i 150 minut na rozszerzonym; na każdym poziomie można uzyskać 60 punktów (Informator CKE).