Test ze słowotwórstwa: tworzenie wyrazów od podanej podstawy (care → careful, careless, carefully). Wyjaśnienie po każdej odpowiedzi.
Konto zakładasz w minutę · pełny dostęp do wszystkich przedmiotów od 49 zł/mies.
Sprawdzian ze słowotwórstwa (angielski) w wersji szkolnej →

O temacie
Słowotwórstwo to jeden z typów zadań otwartych na znajomość środków językowych wymienionych w Informatorze CKE (s. 16).
W arkuszach poziomu rozszerzonego z maja 2023, 2024 i 2025 r. było to zadanie 8. za 4 punkty: tekst z czterema lukami, każdą uzupełnia się jednym wyrazem utworzonym od wyrazu podanego w nawiasie (2023, 2024) albo wybranego z ramki, w której dwa wyrazy są dodatkowe (2025). Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna.
Przedrostki przeczące:
Inne przedrostki:
Przyrostki rzeczownikowe:
Przymiotnikowe:
Czasownikowe:
Przysłówkowy: -ly (quick → quickly). Najpierw ustal, jakiej części mowy wymaga luka, potem dobierz przedrostek lub przyrostek i sprawdź w kontekście, czy potrzebna jest forma przecząca.
Pytania z bazy dla tego tematu
Prawdziwe pytania z bazy — kliknij odpowiedź i sprawdź. Po jednym z każdego dostępnego typu (do 6 zakładek). Tak samo wyglądają pytania w Quizie w aplikacji, gdzie odpowiedzi otwarte ocenia AI.

Jak działa quiz
W tym quizie
Quiz losuje spośród 171 pytań w bazie. Każdy typ pokazujemy tak, jak wygląda w Quizie.
Wybierz jedną z 4 odpowiedzi A/B/C/D.
Typ zadania w tym banku.
AI akceptuje synonimy i drobne literówki
Wpisz brakujący wzór, datę, nazwę. AI akceptuje synonimy i drobne literówki.
Połącz elementy w pary: termin → definicja, autor → dzieło, wzór → nazwa.
Zakres testu
5 kluczowych umiejętności – każdą przećwiczysz na pytaniach w Quizie.
Pierwsze pytanie: jaką częścią mowy ma być wyraz w luce? Rzeczownik: po a/an/the, po przymiotniku (the unhappy child), jako podmiot lub dopełnienie. Przymiotnik: przed rzeczownikiem (a careful driver), po czasownikach be, seem, feel (He is careful). Przysłówek: określa czasownik (drives carefully), przymiotnik (extremely careful) albo całe zdanie (Unfortunately, …). Czasownik: po podmiocie, w odpowiednim czasie i formie. Przykład z arkusza PR z maja 2024 r. (zadanie 8.): WIDE → widely, bo wyraz określa imiesłów shared.
Un-: happy → unhappy, able → unable, fair → unfair. In-: correct → incorrect, complete → incomplete. Przed niektórymi spółgłoskami in- zmienia postać: im- przed m i p (possible → impossible, mature → immature, polite → impolite), il- przed l (legal → illegal, logical → illogical), ir- przed r (regular → irregular, responsible → irresponsible). Dis- tworzy przeciwieństwo (agree → disagree, like → dislike, appear → disappear). Mis- znaczy „źle” (understand → misunderstand, behave → misbehave). Uwaga: pierwsza litera nie przesądza o przedrostku – mówimy unpopular, unlikely i unreliable, choć wyrazy zaczynają się od p, l i r. Przedrostek trzeba zapamiętać razem z wyrazem.
-tion / -sion: act/action, prevent/prevention, educate/education, decide/decision. -ment: develop/development, manage/management, achieve/achievement. -ity: real/reality, possible/possibility, secure/security. -ness: happy/happiness, kind/kindness, sad/sadness. -ship: friend/friendship, member/membership, leader/leadership. -hood: child/childhood, adult/adulthood. -er / -or (osoba): teach/teacher, act/actor, drive/driver. -ist: art/artist, science/scientist. -ism: real/realism, capital/capitalism. Przykłady z arkuszy PR: SHORT → shortage, ACT → action (maj 2023, zadanie 8.), ADDICT → addiction, PREFER → preference (maj 2024, zadanie 8.).
-ful (pełen czegoś): hope/hopeful, care/careful, help/helpful, use/useful. -less (bez czegoś): hope/hopeless, care/careless, help/helpless, use/useless. Te dwa przyrostki często tworzą pary o przeciwnym znaczeniu (careful / careless). -able / -ible: read/readable, comfort/comfortable, sense/sensible. -ous: danger/dangerous, fame/famous, ambition/ambitious. -al: nation/national, person/personal, music/musical. -ic: hero/heroic, drama/dramatic. -ive: act/active, create/creative, support/supportive. O tym, czy potrzebna jest forma o znaczeniu pozytywnym, czy przeczącym, decyduje kontekst. Przykłady z arkuszy PR: SUCCESS → successful (maj 2023), HARM → harmful (maj 2025).
-ise / -ize: real → realise / realize, modern → modernise / modernize, apology → apologise / apologize. Pisownia -ise jest typowa dla angielszczyzny brytyjskiej, -ize dla amerykańskiej; w zasadach oceniania arkusza PR z maja 2024 r. (zadanie 9.1.) uznano obie formy: organising / organizing. -ify: simple → simplify, pure → purify, class → classify. -en: short → shorten, wide → widen, sharp → sharpen, strength → strengthen. Przedrostek en-: courage → encourage, sure → ensure (arkusze PR z maja 2023 i 2024 r., zadanie 8.).
🇬🇧 Do zapamiętania
Konstrukcje gramatyczne, kolokacje i zwroty z działu „Słowotwórstwo”. Test na poziomie B1 (PP) / B2 (PR) sprawdza umiejętność użycia w kontekście, nie suchej teorii.
Na czym potykają się maturzyści
Sprawdź, czy nie wpadasz w te pułapki – przy każdej jest poprawna wersja i wyjaśnienie.
He is very happiness today.
He is very happy today.
Dlaczego: Po is i very potrzebny jest przymiotnik, nie rzeczownik. Happiness to rzeczownik, happy – przymiotnik.
She drives careless on the highway.
She drives carelessly on the highway.
Dlaczego: Czasownik drives określa przysłówek. Careless to przymiotnik, carelessly – przysłówek.
His behaviour was unresponsible.
His behaviour was irresponsible.
Dlaczego: Przeciwieństwo responsible to irresponsible. Przedrostek trzeba znać razem z wyrazem – np. reliable ma przeciwieństwo unreliable.
The teacher gave us a clear explain.
The teacher gave us a clear explanation.
Dlaczego: Po przymiotniku clear potrzebny jest rzeczownik. Explain to czasownik, explanation – rzeczownik (uwaga na pisownię: bez i).
He's a famously actor.
He's a famous actor.
Dlaczego: Przed rzeczownikiem actor stoi przymiotnik. Famously to przysłówek, famous – przymiotnik.
The exam was unpossible to pass.
The exam was impossible to pass.
Dlaczego: Przeciwieństwo possible to impossible. Nie każdy wyraz na p- łączy się jednak z im- (popular → unpopular), dlatego przedrostków uczymy się razem z wyrazami.
Strategia
Kolejność kroków przy rozwiązywaniu – w quizie i na maturze.
Zadania z działu „Słowotwórstwo” w zakresie wymagań podstawy programowej dla szkoły ponadpodstawowej (Dz.U. 2024 poz. 1019).
Zamknięte i otwarte, tak jak w arkuszu. Rozkład typów w tym teście widać wyżej na stronie i pochodzi z bazy pytań.
Odpowiedzi otwarte ocenia AI, a po ocenie widzisz komentarz z tym, czego w odpowiedzi zabrakło.
Test obejmuje jeden dział i podaje wyjaśnienie po każdej odpowiedzi. Arkusz pisemny trwa 120 minut na poziomie podstawowym i 150 minut na rozszerzonym; na każdym poziomie można uzyskać 60 punktów (Informator CKE).
Te działy łączą się z tematem „Słowotwórstwo” – przećwicz je w Quizie.
171 pytań w bazie, wyjaśnienie po każdej odpowiedzi, ocena AI odpowiedzi otwartych, trudność dopasowana do Ciebie i powtórki tego, co sprawiło Ci kłopot. Pełny dostęp do wszystkich przedmiotów — 49 zł/mies.
Wybierz, które kategorie plików cookies akceptujesz. Zgodę możesz zmienić w dowolnym momencie.
Sesja, bezpieczeństwo, podstawowa funkcjonalność (logowanie, koszyk subskrypcji, zabezpieczenia reCAPTCHA). Bez nich serwis nie działa.
Google Analytics 4 — anonimowe statystyki użycia serwisu. Pomaga nam poprawiać aplikację na podstawie tego, które funkcje są faktycznie używane.
Google Ads — remarketing i pomiar skuteczności reklam. Dzięki temu możemy pokazywać Ci trafniejsze reklamy i finansować rozwój darmowej wersji.
Zapamiętywanie preferencji (motyw ciemny/jasny, wybrane przedmioty, ustawienia sesji).
Dopasowywanie treści do Twoich zainteresowań (rekomendacje pytań, spersonalizowane przypomnienia o nauce).