🕯️
📖 Lektura 📚 Romantyzm PP+PR 49 zadań w katalogu 🎯 1–6 pkt na maturze

Dziady cz. II — zadania maturalne

Adam Mickiewicz

„Dziady cz. II” — Adam Mickiewicz, romantyzm. Zadania maturalne z tej lektury: pytania zamknięte, otwarte, dopasowania i tematy wypracowań.

Zadania sprawdzają znajomość treści „Dziady cz. II”: przebieg wydarzeń, postacie, najważniejsze sceny i problematykę utworu, a także umiejętność odwołania się do lektury w wypracowaniu.

LIVE — pytania z bazy dla tego tematu

Wypróbuj pytania z tematu „Dziady cz. II"

Trzy losowe pytania z naszej bazy dla tego tematu — kliknij i sprawdź.

📖 SPRAWDZIAN Z LEKTURY

Sprawdzian z lektury „Dziady cz. II”: co musisz mieć w głowie

Na sprawdzianie z „Dziadów” cz. II nauczyciel pyta o konkrety: czym Guślarz przywołuje duchy lekkie, a czym najcięższe, o co proszą Józio i Rózia, za co pan kazał zbić Kruka, w jaki wieczór Sowa stała z dzieckiem pod bramą, ile lat miała Zosia i jak długo jeszcze będzie latać z wiatrem. Na maturze dochodzi problematyka: ludowa sprawiedliwość, wina i kara, świat nadprzyrodzony. Ta strona zbiera fakty z odesłaniem do etapu obrzędu, cytaty sprawdzone w tekście i pytania z naszego banku.

Jak zbudowane są „Dziady” cz. II

Przedmowa autora
Prozą Mickiewicz tłumaczy, czym są dziady: uroczystość „na pamiątkę dziadów, czyli w ogólności zmarłych przodków”, obchodzona w wielu powiatach Litwy, Prus i Kurlandii. W czasach pogańskich zwała się ucztą kozła, a przewodniczył jej Koźlarz, Huslar, Guślarz, „razem kapłan i poeta”. Autor zaznacza, że śpiewy i gusła są „po większej części wiernie, a niekiedy dosłownie z gminnej poezji wzięte”.
Motto
Przed obrzędem stoi motto z Szekspira po angielsku (bez tytułu dramatu) i jego przekład. Mówi o dziwach w niebie i na ziemi, o których nie śniło się filozofom. To zapowiedź romantycznej tezy: istnieje świat, którego rozum nie obejmie.
Jedna scena, bez aktów
Po motcie jest jedna informacja o osobach i miejscu: Guślarz, Starzec pierwszy z chóru, Chór wieśniaków i wieśniaczek, „kaplica, wieczór”. Dalej nie ma podziału na akty ani sceny. Didaskalia są krótkie, np. „Widmo znika”, „Widmo milczy”, „Widmo stoi”.
Czas i miejsce
Kaplica przy cmentarzu (dzieci krążą „pod cerkwi wierzchołkiem”), od wieczoru do chwili po północy. Guślarz ogłasza: „Już straszna północ przybywa”, a na końcu: „Przeszła północ, kogut pieje”. Okna są zasłonięte całunami, drzwi zamknięte.
Kompozycja obrzędu
Trzy wywołania według tego samego schematu: rytuał, zjawienie się ducha, pytanie Guślarza, czego duch potrzebuje, odpowiedź z nauką moralną, powtórzenie nauki przez Chór i odpędzenie formułą „W imię Ojca, Syna, Ducha” i „A kysz, a kysz!”. Czwarte widmo łamie schemat: nie mówi ani słowa i nie odchodzi.
Dramat romantyczny
W tekście nie ma narratora, są tylko kwestie postaci i chórów. Wiele z nich to pieśni z refrenem, rymowane i śpiewne, jak w balladzie. Łączy się świat żywych i umarłych, obrzęd pogański z formułami chrześcijańskimi, a zakończenie zostaje otwarte. Strona tytułowa nazywa całość „Poema”.
Miejsce w cyklu (spoza tekstu)
Część II ukazała się w 1823 roku w Wilnie, w drugim tomie „Poezji”, razem z częścią IV. Część III powstała później, w 1832 roku. W jej ostatniej scenie „Noc Dziadów” wraca obrzęd, Guślarz i Kobieta w żałobie, która czeka na ducha widzianego kiedyś na dziadach. Milczące widmo z zakończenia cz. II odczytuje się zwykle jako zapowiedź Gustawa z cz. IV.

Chronologia: 14 kroków po etapach obrzędu

Utwór to jedna ciągła scena bez aktów, więc kroki opisują etapy obrzędu w kolejności z wydania Wolnych Lektur (od Przedmowy do ostatniego widma). Jeśli na sprawdzianie pada pytanie „co wydarzyło się po…”, ta lista to odpowiedź.

  1. 1
    Przedmowa

    Czym są dziady i skąd się wzięły. Duchowieństwo i właściciele próbują wykorzenić zwyczaj, więc lud obchodzi go „tajemnie w kaplicach lub pustych domach niedaleko cmentarza”. Wierzy, że jadłem, napojem i śpiewem przynosi ulgę duszom czyśćcowym.

  2. 2
    Motto

    Dwa wersy z Szekspira po angielsku i przekład: „Są dziwy w niebie i na ziemi, o których ani śniło się waszym filozofom”.

  3. 3
    Początek obrzędu

    Guślarz każe zamknąć drzwi kaplicy, stanąć dokoła truny, nie zapalać lamp ani świec i zawiesić w oknach całuny, żeby nie wpadało światło księżyca. Wzywa wszystkie „Czyscowe duszeczki” i obiecuje jałmużnę, pacierze, jedzenie i napitek. Chór odpowiada refrenem o ciemności i głuchocie.

  4. 4
    Duchy lekkie

    Guślarz zapala garść kądzieli, zgromadzeni zdmuchują płomień w górę. Pod sklepieniem krążą dwa aniołki ze złotymi piórami: Józio i jego siostra Rózia. Józio mówi do matki, jednej z wieśniaczek: w raju mają wszystkiego dostatek, a jednak dręczy ich „nuda i trwoga” i droga do nieba jest zamknięta.

  5. 5
    Duchy lekkie

    Dzieci nie chcą ani mszy, ani pączków i mleczka. Proszą o „gorczycy dwa ziarna”, bo za życia nie zaznały nic gorzkiego. Guślarz daje im ziarnka i odprawia je formułą z krzyżem. Widmo znika.

  6. 6
    Duchy najcięższe

    Zbliża się północ. Na znak laski Guślarza zapala się kocioł wódki: „Buchnęło, zawrzało I zgasło”. Guślarz wzywa duchy przykute do ziemi „zbrodni łańcuchem”. Za oknem odzywa się Głos, który odpędza kruki, sowy i orlice.

  7. 7
    Duchy najcięższe

    W oknie stoi upiór: blady jak kość, z dymem w ustach, oczami jak węgle, iskrami sypiącymi się z głowy. To zmarły przed niespełna trzema laty pan tej wsi. Nie chce do nieba, woli piekło niż wieczne błąkanie się, głód i pragnienie. Wyrok głosi, że męka trwa, dopóki nie nakarmi go ktoś z jego dawnych poddanych.

  8. 8
    Duchy najcięższe

    Chór Ptaków Nocnych, dawne sługi pana, zapowiada, że rozszarpie każdy pokarm. Kruk opowiada, jak z głodu otrząsnął kilka jabłek w pańskim sadzie i został zbity przy sosze. Sowa opowiada, jak w wieczór wigilijny prosiła o pomoc, a pan kazał hajdukowi ją wypędzić i zamarzła z dzieckiem na drodze.

  9. 9
    Duchy najcięższe

    Widmo przyznaje, że dla niego nie ma rady, bo ptactwo zabierze każdy talerz, i wypowiada naukę o człowieczeństwie. Chór ją powtarza, Guślarz odpędza upiora. Widmo znika.

  10. 10
    Duchy pośrednie

    Guślarz zapala na końcu laski wianek święconego ziela i wzywa duchy, które żyły „nie nam, nie światu”. Zjawia się dziewczyna w białej szacie, z wiankiem na głowie i zielonym badylkiem w ręku. Goni baranka i motylka, którzy zawsze jej uciekają.

  11. 11
    Duchy pośrednie

    Dziewczyna śpiewa o pasterce Zosi, która wyśmiewała Olesia, Józia i Antosia. Wyznaje, że to ona: umarła w dziewiętnastej wiośnie, nikogo nie kochała i teraz nie może ani wzbić się do nieba, ani dotknąć ziemi. Chce, by młodzieńcy przyciągnęli ją do ziemi. Guślarz przepowiada, że po dwóch latach trafi do nieba, i ją odprawia.

  12. 12
    Wszystkie dusze

    Ostatnim wezwaniem Guślarz zaprasza wszystkie dusze razem i rzuca w każdy róg kaplicy garście maku i soczewicy. Chór: „Bierzcie, czego której braknie”.

  13. 13
    Koniec obrzędu

    Guślarz każe otworzyć drzwi i zapalić światła, bo kogut pieje. Wtedy dostrzega pasterkę w żałobie siedzącą na grobie. Zapada się podłoga i wstaje blade widmo z pąsową pręgą od piersi do nóg. Staje przy pasterce, patrzy jej w oczy i pokazuje ręką na serce.

  14. 14
    Ostatnie widmo

    Widmo milczy na pytanie, czego potrzebuje. Nie działa formuła odpędzająca, przekleństwo, kropidło ani stuła z gromnicą. Pasterka nic nie mówi i uśmiecha się do niego. Gdy ją wyprowadzają, widmo idzie za nią. Utwór kończy się pytaniem Chóru: „Co to będzie, co to będzie?”.

Kto jest kim

Guślarz Prowadzi obrzęd. Wydaje polecenia, wywołuje kolejne grupy duchów, pyta każdego, czego potrzebuje, i odpędza go formułą z krzyżem. Przy ostatnim widmie jego zaklęcia przestają działać.
Starzec Pierwszy z chóru, wykonuje polecenia Guślarza: „Jak kazałeś, tak się stało”. Zapala kocioł wódki i razem z Guślarzem powtarza opisy zjaw.
Chór wieśniaków i wieśniaczek Wspólnota uczestników obrzędu. Powtarza refren grozy, pytanie „komu czego braknie” i każdą naukę moralną, zmieniając osobę („Bo słuchajmy i zważmy u siebie”).
Józio i Rózia (Aniołek) Dwoje zmarłych dzieci, duchy lekkie. Za życia miały tylko pieszczoty i zabawy; Józio rwał kwiatki dla Rozalki, ona stroiła lalki. Proszą o dwa ziarnka gorczycy. W imieniu obojga mówi Józio.
Matka dzieci Jedna z wieśniaczek w kaplicy. Do niej zwraca się Aniołek: „Cóż to, mamo, nie znasz Józia?”.
Widmo (Zły Pan) Dawny dziedzic wsi, zmarły przed niespełna trzema laty. Duch najcięższy: cierpi głód i pragnienie, a pokarm wyrywają mu ptaki. Nie chce do nieba, chce tylko skończyć mękę.
Chór Ptaków Nocnych Sowy, kruki i puchacze, dawne sługi pana, których „pomorzył głodem”. Ich refren: „Nie znałeś litości, panie!”.
Kruk Dawny chłop pana. Głodny od trzech dni otrząsnął kilka jabłek w pańskim ogrodzie; pan kazał go przywiązać do sochy i zbić dziesięcioma pękami łozy, bo „Potrzeba dać przykład grozy”.
Sowa Wdowa z niemowlęciem. W Wigilię prosiła pana o zapomogę, bo córkę zabrano do dworu, a matka leżała chora. Hajduk na rozkaz pana wyrzucił ją za bramę, zamarzła z dzieckiem na drodze.
Zosia (Dziewczyna) Pasterka, „najpiękniejsza z tego sioła”, duch pośredni. Nie chciała wyjść za mąż i nikogo nie kochała. Zmarła w dziewiętnastej wiośnie. Nie może dotknąć ziemi ani wzlecieć do nieba.
Oleś, Józio, Antoś Zalotnicy z pieśni Zosi. Oleś chciał ją pocałować za parę gołąbków, Józio dał jej wstążkę, Antoś oddał serce. Z każdego się śmiała.
Pasterka w żałobie Wieśniaczka, przy której staje ostatnie widmo. Nosi żałobę, choć Guślarz zauważa: „Wszak mąż i rodzina zdrowa?”. Milczy i uśmiecha się do widma.
Ostatnie widmo Młody duch z pąsową pręgą na sercu, od piersi do nóg. Nie odpowiada na pytania, nie boi się przekleństwa ani kropidła, idzie za pasterką.

Sceny, o które pytają, z cytatem z tekstu

Każdy cytat jest dosłownym fragmentem utworu (wydanie Wolnych Lektur). Możesz go użyć w odpowiedzi otwartej albo w rozprawce.

Przedmowa

Obrzęd pogański z chrześcijańskim

Mickiewicz wyjaśnia, że dziady wywodzą się z pogańskiej uczty kozła, ale święto wypada blisko dnia zadusznego, więc pospólstwo łączy stare obrzędy z wiarą w dusze czyśćcowe. W tekście widać to w każdym wywołaniu: palenie kądzieli, wódki i ziela obok krzyża, kropidła i formuły „W imię Ojca, Syna, Ducha”.

Dziady nasze mają to szczególnie, iż obrzędy pogańskie pomieszane są z wyobrażeniami religii chrześcijańskiej
Przedmowa autora

Dlaczego to pada na sprawdzianie: Pytanie o połączenie elementów pogańskich i chrześcijańskich jest w banku i na maturze; odpowiedź zaczyna się od tego zdania Przedmowy.

Motto

Dziwy, o których nie śniło się filozofom

Motto z Szekspira stoi przed pierwszą kwestią Chóru. Zapowiada, że w kaplicy zobaczymy rzeczy, których nie wyjaśni rozum: duchy przychodzą, mówią i czegoś potrzebują.

Są dziwy w niebie i na ziemi, o których ani śniło się waszym filozofom.
motto z Szekspira (przekład)

Dlaczego to pada na sprawdzianie: Pytanie o funkcję motta pada często. Odpowiedź: romantyczny sprzeciw wobec racjonalizmu i wiara w świat, którego nie da się zmierzyć.

Początek obrzędu

Refren Chóru

Guślarz zamyka kaplicę, gasi światła i zasłania okna. Chór odpowiada dwuwierszem, który wraca w utworze dziewięć razy, zwykle po każdym rytuale i przed każdym zjawieniem.

Ciemno wszędzie, głucho wszędzie, Co to będzie, co to będzie?
Chór

Dlaczego to pada na sprawdzianie: Nauczyciel pyta o funkcję refrenu: buduje nastrój grozy i oczekiwania, porządkuje rytm obrzędu i zamyka cały utwór.

Duchy lekkie

Józio i Rózia: dwa ziarnka gorczycy

Dzieci przylatują do matki. W raju mają zabawy i dostatek, ale nie mogą wejść do nieba, bo za życia nie doznały nic gorzkiego: „Pieszczoty, łakotki, swawole”. Nie chcą mszy ani słodyczy, proszą o dwa ziarnka gorczycy, bo ta „usługa tak marna Stanie za wszystkie odpusty”.

Kto nie doznał goryczy ni razu, Ten nie dozna słodyczy w niebie.
Aniołek (Józio)

Dlaczego to pada na sprawdzianie: Klasyczne pytania: o co proszą dzieci i dlaczego akurat o gorczycę. Gorczyca jest gorzka, więc to symbol cierpienia, bez którego człowiek nie zazna pełni.

Duchy najcięższe

Upiór pana w oknie

Za oknem stoi potępieniec. Przypomina chłopom, że to była jego wioska i że zmarł przed niespełna trzema laty. Guślarz pyta, czego potrzebuje, „Aby się dostać do nieba”. Pan odpowiada, że woli jęczeć w piekle niż błąkać się po ziemi, i prosi tylko o wodę i dwa ziarnka pszenicy.

O nie! ja nie chcę do nieba; Ja tylko chcę, żeby ze mnie Prędzej się dusza wywlekła.
Widmo (Zły Pan)

Dlaczego to pada na sprawdzianie: Pytają, czego chce Zły Pan i dlaczego nie prosi o niebo. To pułapka w zadaniach prawda/fałsz: on wie, że na niebo nie ma szans.

Duchy najcięższe

Skarga Kruka

Kruk trzy dni nic nie jadł i otrząsnął w pańskim sadzie kilka jabłek. Ogrodnik poszczuł go psami, pan kazał go przywiązać do sochy i zbić dziesięcioma pękami łozy przy całej wsi, żeby dać „przykład grozy”. Kruk dowodzi, że owoce są wspólne jak ogień i woda.

O co? o owoce z lasu, Które na wspólną wygodę Bóg dał jak ogień i wodę.
Kruk

Dlaczego to pada na sprawdzianie: Pytania o winę pana i o argument Kruka są w każdym zestawie. To także materiał do tematu krzywdy chłopa.

Duchy najcięższe

Skarga Sowy

W sam wieczór wigilijny („w kucyją samą”), na mrozie, Sowa stała z niemowlęciem pod bramą dworu. Mąż nie żył, córkę zabrano do dworu, matka leżała chora. Pan hulał z gośćmi i kazał hajdukowi wypędzić ją. Hajduk wywlókł ją za włosy i wepchnął z dzieckiem w śnieg. Oboje zamarzli na drodze.

Kto tam gościom trąbi w uszy? Wypędź żebraczkę, do licha
Sowa, powtarzając słowa pana

Dlaczego to pada na sprawdzianie: Pada pytanie o czas zdarzenia (wieczór wigilijny) i o słowa pana. Kontrast święta i okrucieństwa to gotowy przykład do rozprawki.

Duchy najcięższe

Nauka Złego Pana

Widmo mówi, że darmo mu podawać talerze, bo ptactwo wszystko zabierze: „Nie dla mnie, nie dla mnie Dziady!”. Uznaje wyrok za sprawiedliwy. Chór powtarza naukę, a Guślarz odprawia ducha.

Bo kto nie był ni razu człowiekiem, Temu człowiek nic nie pomoże.
Widmo (Zły Pan)

Dlaczego to pada na sprawdzianie: To najczęściej cytowane dwa wersy z utworu. Pytanie brzmi: co znaczy „być człowiekiem” i dlaczego ludzie nie mogą pomóc panu.

Duchy pośrednie

Zosia między ziemią a niebem

Zosia żyła „nie dla świata”, śmiała się z zalotników i nikogo nie pokochała. Po śmierci wiatr nią pomiata, nie wie, „czy jestem z tego, czy z tamtego świata”. Prosi, żeby młodzieńcy przyciągnęli ją do ziemi. Guślarz mówi, że modlitwa nic nie pomoże, i przepowiada, że jeszcze dwa lata będzie latać z wiatrem.

Kto nie dotknął ziemi ni razu, Ten nigdy nie może być w niebie.
Dziewczyna (Zosia)

Dlaczego to pada na sprawdzianie: Pytają o jej winę, o wiek (19 wiosen) i o czas pokuty (dwa lata). Nauka Zosi zamyka trzy wzorce: kara odpowiada rodzajowi winy.

Ostatnie widmo

Widmo, które nie odchodzi

Po północy spod podłogi wstaje blade widmo z pąsową pręgą na sercu. Staje przy pasterce w żałobie i patrzy jej w oczy. Na pytanie Guślarza milczy, przekleństwo, kropidło, stuła i gromnica nie działają. Pasterka uśmiecha się do niego, a gdy ją wyprowadzają, widmo idzie za nią.

Przebóg, widmo kroku rusza! Gdzie my z nią, on za nią wszędzie…
Guślarz

Dlaczego to pada na sprawdzianie: Pytanie o zakończenie pada zawsze: czym widmo różni się od poprzednich i co łączy je z pasterką. Tekst nie podaje, kim jest; zakończenie zostaje otwarte.

Liczby, które trzeba pamiętać

3 grupy duchów

Duchy lekkie (Józio i Rózia), najcięższe (Zły Pan) i pośrednie (Zosia). Każda grupa ma swój rytuał: kądziel, kocioł wódki, wianek święconego ziela.

2 ziarna

Dzieci proszą o „gorczycy dwa ziarna”; pan tęskni do choćby „dwa pszenicy ziarka” i odrobiny wody.

3 dni, 10 pęków łozy

Kruk trzy dni nic nie miał w ustach, zanim otrząsnął jabłka; za karę zbito na nim „dziesięć pęków łozy”.

Trzeci rok

Pan mówi: „Dziś ledwo rok mija trzeci, Jak mnie złożyliście w grobie”.

19 wiosen i 2 lata

Zosia umarła, „dziewiętnastą przeigrawszy wiosnę”. Guślarz przepowiada, że musi jeszcze „przez dwa roki” latać z wiatrem, zanim stanie „za niebieskim progiem”.

9 razy

Tyle razy pada w tekście refren „Ciemno wszędzie, głucho wszędzie”, od pierwszej kwestii Chóru do chwili, gdy ostatnie widmo nie chce odejść.

Jak wyglądają pytania: 49 zadań z „Dziadów” cz. II w banku

17 otwartych, 12 zamkniętych, po 5 dopasowań, zadań prawda/fałsz i zdań z lukami, 3 do uzupełnienia jednym słowem i 2 rozprawki. Pytania losują się z tej puli, więc dwie sesje z rzędu nie są takie same. Poniżej dosłowne polecenia z banku, bez odpowiedzi.

Przedmowa i obrzęd

Krótkie pytania o przebieg obrzędu i o to, co autor pisze w Przedmowie. Na klasówce to zwykle pierwsza część.

  • •W jaki sposób Guślarz w „Dziadach cz. II” przywołuje duchy lekkie?
  • •Kim według przedmowy do „Dziadów cz. II” był w dawnych, pogańskich czasach przewodniczący uczcie kozła Koźlarz (Huslar, Guślarz)?
  • •Dlaczego – według przedmowy Mickiewicza do „Dziadów cz. II” – lud obchodzi Dziady w ukryciu, w kaplicach lub pustych domach niedaleko cmentarza?
  • •Jaką funkcję pełni motto z Szekspira poprzedzające „Dziady cz. II”?
  • •Przedstaw polecenia, które Guślarz wydaje zgromadzonym na początku „Dziadów cz. II”, i wyjaśnij, czemu służą.

Duchy i ich historie

Kto przychodzi, czego chce, co opowiada. Łatwo pomylić prośby dzieci i pana albo zalotników Zosi.

  • •O co proszą Guślarza Józio i Rózia w „Dziadach cz. II”?
  • •Za co – według opowieści Kruka w „Dziadach cz. II” – kazano go zbić łozą?
  • •Kiedy – według opowieści Sowy w „Dziadach cz. II” – stała ona z dzieckiem pod bramą pańskiego dworu?
  • •Jak długo – według przepowiedni Guślarza w „Dziadach cz. II” – Zosia musi jeszcze latać z wiatrem, zanim stanie za niebieskim progiem?
  • •Dopasuj widmo z „Dziadów cz. II” do tego, czego potrzebuje lub jak reaguje na pytanie Guślarza.

Nauki moralne

Trzy nauki, trzy winy, trzy kary. Trzeba umieć przypisać naukę do ducha i wyjaśnić, dlaczego kara pasuje do winy.

  • •Dopasuj naukę moralną z „Dziadów cz. II” do grupy duchów, która ją głosi.
  • •Wyjaśnij sens słów, którymi Zły Pan w „Dziadach cz. II” podsumowuje swój los.
  • •Jakim argumentem Kruk w „Dziadach cz. II” podważa słuszność kary, którą wymierzył mu pan?
  • •Józio i Rózia w „Dziadach cz. II” proszą o dwa ziarnka gorczycy. Wyjaśnij symboliczne znaczenie tej prośby w kontekście nauki, którą dzieci przekazują uczestnikom obrzędu.
  • •Zinterpretuj naukę, którą przekazuje Zosia w „Dziadach cz. II”, i wyjaśnij, co w jej opisie siebie oddaje zawieszenie między ziemią a niebem.

Kompozycja i romantyzm

Pytania maturalne: schemat obrzędu, funkcja Chóru, cechy dramatu romantycznego, otwarte zakończenie. Tu potrzebna własna teza i przykład z tekstu.

  • •W „Dziadach cz. II” Guślarz wzywa kolejno trzy rodzaje duchów. Nazwij te grupy, przyporządkuj do każdej widmo lub widma, które się pojawiają, i wyjaśnij, według jakiego kryterium duchy zostały podzielone.
  • •Wskaż w „Dziadach cz. II” trzy cechy dramatu romantycznego lub romantycznego światopoglądu i każdą krótko uzasadnij przykładem z utworu.
  • •Na podstawie przedmowy i przebiegu obrzędu w „Dziadach cz. II” wyjaśnij, na czym polega połączenie w Dziadach elementów pogańskich i chrześcijańskich. Podaj po jednym przykładzie każdego z nich z tekstu dramatu.
  • •Określ funkcję Chóru w „Dziadach cz. II”. Podaj dwa przykłady jego wypowiedzi (mogą być omówione własnymi słowami).
  • •Przedstaw szczegóły, które w zakończeniu „Dziadów cz. II” sugerują związek ostatniego widma z pasterką. Zinterpretuj to zakończenie.
Rozpocznij sesję z „Dziadów” cz. II →

10 pytań losowanych z banku, otwarte ocenia AI. Sesja startuje od razu.

Tematy rozprawek z „Dziadów” cz. II

  • Czy kara powinna odpowiadać winie? Rozważ problem i uzasadnij swoje stanowisko, odwołując się do „Dziadów cz. II” Adama Mickiewicza, innego utworu literackiego oraz wybranych kontekstów. Twoja praca powinna liczyć co najmniej 300 wyrazów.
  • Jaką rolę w literaturze pełni świat nadprzyrodzony? Rozważ problem, odwołując się do „Dziadów cz. II” Adama Mickiewicza, innego utworu literackiego oraz wybranych kontekstów. Twoja praca powinna liczyć co najmniej 400 wyrazów.

Do przeczytania przed sprawdzianem

Pełne opracowania „Dziadów” cz. II: streszczenia, charakterystyki postaci i konteksty.

📋 PRZYKŁADY Z BAZY

Zobacz, jak wyglądają zadania z działu „Dziady cz. II"

Poniżej 3 prawdziwych zadań z bazy — różne typy, różne poziomy trudności. Każde ma rozwiązanie i wyjaśnienie.

🕯️ Dziady cz. II ◉ Zamknięte A–D ⚫⚫⚪⚪⚪ Łatwe Autorskie · PP 1 pkt

Jaką funkcję pełnią w „Dziadach cz. II” powracające słowa Chóru: „Ciemno wszędzie, głucho wszędzie, / Co to będzie, co to będzie?”

A satyrycznie komentują zachowanie Guślarza
B jako refren budują nastrój grozy, niepewności i oczekiwania
C streszczają przebieg całego obrzędu
D przedstawiają imiona przybywających duchów
🕯️ Dziady cz. II ✎ Otwarte rozszerzone ⚫⚫⚫⚪⚪ Średnie 🤖 Ocena AI Autorskie · PP 2 pkt

„Jak kość na polu wybladły; / Patrzcie! patrzcie, jakie lice! / W gębie dym i błyskawice, / Oczy na głowę wysiadły, / Świecą jak węgle w popiele.”

Nazwij dwa środki stylistyczne użyte w przytoczonym opisie widma Złego Pana z „Dziadów cz. II” i określ, jaki efekt wywołują.

🕯️ Dziady cz. II ⇄ Dopasuj pary ⚫⚫⚫⚪⚪ Średnie Autorskie · PP 2 pkt

Dopasuj przykład z „Dziadów cz. II” do nazwy środka stylistycznego.

„Jak kamień pośród cmentarza”
→
duszeczko, aniołku, jagódki
→
„Hej, kruki, sowy, orlice!”
→
„Ciemno wszędzie, głucho wszędzie”
→

Rozkład 49 zadań w dziale „Dziady cz. II" po typach

✎ OPEN 17
◉ CLOSED 12
⚖ TRUE_FALSE 5
MATCHING 5
CLOZE 5
⎵ FILL_IN 3
ESSAY 2

FAQ — Dziady cz. II

Najczęściej zadawane pytania o ten zakres

Ile jest duchów w „Dziadach” cz. II i w jakiej kolejności przychodzą?
Cztery zjawienia. Najpierw duchy lekkie: Józio i Rózia, przywołani garścią kądzieli. O północy, przy płonącym kotle wódki, duch najcięższy: Zły Pan, a z nim Chór Ptaków Nocnych, Kruk i Sowa. Potem, przy wianku święconego ziela, duch pośredni: Zosia. Po zakończeniu obrzędu pojawia się jeszcze milczące widmo przy pasterce w żałobie.
Kim jest milczące widmo z zakończenia?
Tekst tego nie mówi. Podaje tylko szczegóły: młody duch z pąsową pręgą na sercu, staje przy pasterce, która nosi żałobę, choć „mąż i rodzina zdrowa”, milczy i idzie za nią wszędzie. Poza tekstem, w odniesieniu do całego cyklu, widmo czyta się jako zapowiedź Gustawa, nieszczęśliwego kochanka z cz. IV. Na sprawdzianie z samej cz. II wystarczy podać te szczegóły i powiedzieć, że zakończenie jest otwarte.
Jak zapamiętać trzy nauki moralne?
Każda nauka zaczyna się od „Kto nie…” i dotyczy tego, czego duch nie przeżył. Dzieci nie doznały goryczy, więc nie doznają słodyczy w niebie. Pan nie był człowiekiem dla ludzi, więc ludzie mu nie pomogą. Zosia nie dotknęła ziemi, więc nie może być w niebie. Kara jest odbiciem winy: kto głodził sługi, sam umiera z głodu.
Czym „Dziady” cz. II różnią się od cz. III?
Część II to jedna scena ludowego obrzędu w kaplicy, bez polityki i bez głównego bohatera; mówi o winie i karze według moralności ludowej. Część III, napisana później, dzieje się w Wilnie i Warszawie w czasie prześladowań młodzieży i ma bohatera, Konrada. Łączy je obrzęd: w ostatniej scenie cz. III wraca Guślarz i noc dziadów przy cmentarzu. Jeśli nauczyciel pyta o związek części, podaj ten przykład.
Jak przećwiczyć „Dziady” cz. II przed sprawdzianem?
Zacznij sesję z samych „Dziadów” cz. II: pytania losowane z 49 w banku, od zamkniętych o obrzęd i duchy po otwarte o nauki moralne i zakończenie. Otwarte sprawdza AI i pokazuje, czego zabrakło w odpowiedzi. Dwie sesje wystarczą, żeby wiedzieć, którą historię znasz słabo.

Powiązane działy

Wiedza z „Dziady cz. II" przyda Ci się też tutaj:

🕯️

Dziady cz. II do matury 2027

49 zadań z tego działu + AI ocena krok po kroku. Wszystko od 49 zł / miesiąc.

Subskrypcja odblokowuje cały katalog + 10 innych przedmiotów. Anulujesz kiedy chcesz.

Dziady cz. II - zacznij ćwiczyć