Quiz adaptacyjny działy V i VI podstawy programowej PR

Test maturalny:  Roztwory, pH, dysocjacja

Test ze stężeń, rozpuszczalności, dysocjacji, pH, stałych dysocjacji i iloczynu rozpuszczalności. Zadania zamknięte i otwarte, wyjaśnienie po każdej odpowiedzi.

Rozpocznij quiz z roztworów, pH i dysocjacji → Zadania z tego tematu w katalogu →

Konto zakładasz w minutę · pełny dostęp do wszystkich przedmiotów od 49 zł/mies.

Sprawdzian z roztworów, pH i dysocjacji w wersji szkolnej →

Pytania w bazie
120
pytań w bazie
Typy pytań w temacie
9
typów pytań
Quiz z roztworów, pH i dysocjacji w Matury Online — pytanie z tematu „Roztwory, pH, dysocjacja” po sprawdzeniu odpowiedzi, z wynikiem i wyjaśnieniem

O temacie

Roztwory, pH, dysocjacja — najważniejsze fakty

Test obejmuje działy V („Roztwory”) i VI („Reakcje w roztworach wodnych”) podstawy programowej. Roztwory: układy homogeniczne i heterogeniczne, emulsje; obliczenia związane z przygotowaniem, rozcieńczaniem i zatężaniem roztworów z użyciem stężenia procentowego, molowego i rozpuszczalności; rozdzielanie mieszanin (m.in. ekstrakcja, chromatografia, elektroforeza).

Reakcje w roztworach wodnych: dysocjacja elektrolityczna, także stopniowa; stopień dysocjacji; interpretacja wartości pKw, pH, Ka, Kb i Ks; obliczenia ze stałą i stopniem dysocjacji, pH, iloczynem jonowym wody i iloczynem rozpuszczalności; prawo rozcieńczeń Ostwalda; porównywanie mocy elektrolitów; odczyn roztworu po zmieszaniu substancji w ilościach stechiometrycznych i niestechiometrycznych; teoria Brønsteda-Lowry’ego i sprzężone pary kwas–zasada; odczyn roztworów soli; równania reakcji zobojętniania, wytrącania osadów i reakcji soli z wodą w formie jonowej.

Na karcie wzorów CKE są: stałe dysocjacji kwasów i zasad w 25 °C, iloczyny rozpuszczalności, tabela rozpuszczalności soli i wodorotlenków, tabela logarytmów i zakresy zmiany barwy wskaźników. Roztwory buforowe nie są wymienione w wymaganiach; w Informatorze CKE (zadanie 28) bufor pojawia się razem z opisem i wzorem podanymi w treści zadania.

Pytania z bazy dla tego tematu

💧 Wypróbuj pytania z tematu „Roztwory, pH, dysocjacja”

Prawdziwe pytania z bazy — kliknij odpowiedź i sprawdź. Po jednym z każdego dostępnego typu (do 6 zakładek). Tak samo wyglądają pytania w Quizie w aplikacji, gdzie odpowiedzi otwarte ocenia AI.
Quiz w Matury Online — panel „Filtruj” z zaznaczonym tematem „Roztwory, pH, dysocjacja” i pytaniem z tego tematu

Jak działa quiz

Quiz z roztworów, pH i dysocjacji — krok po kroku

  • 1Filtr tematu. W kreatorze sesji wybierasz „Roztwory, pH, dysocjacja”, poziom (podstawa / rozszerzenie) i liczbę pytań — losują się tylko pytania z tego tematu. W trakcie sesji panel „Filtruj” zawęża jeszcze typ zadania i trudność 1–5.
  • 2Wyjaśnienie po każdej odpowiedzi. Klikasz „Sprawdź odpowiedź” i od razu widzisz, czy dobrze, oraz dlaczego. Odpowiedzi otwarte ocenia AI według kryteriów CKE.
  • 3Trudność i powtórki. Quiz dobiera pytania do Twojego poziomu (celuje w ok. 70% trafień), a te, z którymi miałeś kłopot, wracają jako powtórki — po dniu, po tygodniu, potem coraz rzadziej.
  • Zamknięte (A–D)26
  • Otwarte23
  • Obliczenia20
  • Wykres15
  • Dopasuj9
  • Tabela danych8
  • Prawda/Fałsz7
  • Wielokrotny wybór7
  • Uzupełnij5
Rozpocznij quiz

W tym quizie

Typy pytań w teście z roztworów, pH i dysocjacji

Quiz losuje spośród 120 pytań w bazie. Każdy typ pokazujemy tak, jak wygląda w Quizie.

Rozkład typów pytań w banku

120 pytań · 9 typów
◉ 22%
✎ 19%
🧮 17%
📈 13%
Zamknięte (A–D)26 (22%)
Otwarte23 (19%)
Obliczenia20 (17%)
Wykres15 (13%)
Dopasuj9 (8%)
Tabela danych8 (7%)
Prawda/Fałsz7 (6%)
Wielokrotny wybór7 (6%)
Uzupełnij5 (4%)

Najważniejsze typy w tym temacie

top 4 z 9 · tak jak w Quizie
matury-online.pl/dashboard

Teorię dysocjacji elektrolitycznej ogłosił w 1887 roku:

ASvante Arrhenius
BJohannes Brønsted
CGilbert Lewis
DLinus Pauling
◉Typ 01

Zamknięte (A–D)

Wybierz jedną z 4 odpowiedzi A/B/C/D.

📚Wszystkie przedmioty
26 pytań · 22% banku
matury-online.pl/dashboard🤖 AI

Wyjaśnij AMFOTERYCZNOŚĆ wody na podstawie teorii Brønsteda. Napisz równanie autodysocjacji wody.

2/2
🤖 Ocena AI · 30 s · CKE-style
„Pełne wskazanie wymaganych elementów odpowiedzi.”
+20 XP
✎Typ 02AI ocenia

Otwarte

Odpowiedz pełnym zdaniem. AI ocenia w 30 s z komentarzem CKE.

📚Wszystkie przedmioty
23 pytań · 19% banku
matury-online.pl/dashboard

Oblicz przyspieszenie ciała:

II zasada dynamiki: F = m · a

Dane: m = 4 kg, F = 12 N

a = F / m = 12 / 4
a =3 m/s²✓
🧮Typ 03

Obliczenia

Wzór + wynik liczbowy. AI sprawdza obliczenia krok po kroku.

📚Matma, chemia, fizyka, BiZ
20 pytań · 17% banku
matury-online.pl/dashboard

Odczytaj wartość z wykresu w punkcie t = 4:

y = 42
Odpowiedź:y(4) = 42✓
📈Typ 04AI ocenia

Wykres

Wykres funkcji / pomiarów → wyciągnij wnioski, oszacuj wartości.

📚Matma, fizyka, chemia, geografia, BiZ
15 pytań · 13% banku
Pozostałe typy w tym banku (5)
⇄Dopasuj· 9▦Tabela danych· 8⚖Prawda/Fałsz· 7☑Wielokrotny wybór· 7⎵Uzupełnij· 5

Zakres testu

„Roztwory, pH, dysocjacja” – co sprawdza test?

5 kluczowych umiejętności – każdą przećwiczysz na pytaniach w Quizie.

1

Stężenie procentowe i molowe

Stężenie procentowe: cp = ms / mr · 100%, gdzie mr to masa całego roztworu (substancja i rozpuszczalnik). Stężenie molowe: c = n / V, w mol·dm⁻³. Masę roztworu z objętością łączy gęstość: mr = d · V. Przeliczenie: c = cp · d / (100% · M), z gęstością w g·dm⁻³. Przykład: kwas solny 10% o gęstości 1,05 g·cm⁻³ (1050 g·dm⁻³), M = 36,46 g·mol⁻¹: c = 10 · 1050 / (100 · 36,46) ≈ 2,88 mol·dm⁻³. Przy rozcieńczaniu liczba moli substancji się nie zmienia: c₁V₁ = c₂V₂.

2

Rozpuszczalność

Rozpuszczalność podaje się zwykle jako masę substancji, która w danej temperaturze tworzy roztwór nasycony ze 100 g wody (tak jak w tabeli na karcie wzorów: g/100 g H₂O). Dane dla innej masy wody liczysz z proporcji. Pamiętaj, że masa roztworu nasyconego to 100 g wody plus masa rozpuszczonej substancji – to ważne przy przeliczaniu rozpuszczalności na stężenie procentowe.

3

Dysocjacja, stała i stopień dysocjacji, pH

pH = −log[H₃O⁺]; w 25 °C iloczyn jonowy wody wynosi 10⁻¹⁴, więc pH + pOH = 14. Dla mocnego kwasu jednoprotonowego stężenie jonów H₃O⁺ jest równe stężeniu kwasu: 0,01 mol·dm⁻³ HCl ma pH = 2. Dla słabego kwasu korzystasz ze stałej dysocjacji z karty wzorów. Kwas octowy (Ka = 1,75·10⁻⁵) o stężeniu 0,1 mol·dm⁻³: [H₃O⁺] ≈ √(Ka · c) = √(1,75·10⁻⁶) ≈ 1,32·10⁻³ mol·dm⁻³, pH ≈ 2,88, stopień dysocjacji α ≈ 1,3%.

4

Prawo rozcieńczeń Ostwalda

Prawo rozcieńczeń Ostwalda wiąże stałą dysocjacji ze stopniem dysocjacji i stężeniem: K = α² · c / (1 − α). Dla bardzo słabo zdysocjowanego elektrolitu przyjmuje się 1 − α ≈ 1, wtedy K ≈ α² · c. Wynika z tego, że przy rozcieńczaniu roztworu słabego elektrolitu stopień dysocjacji rośnie, a stała dysocjacji (w stałej temperaturze) się nie zmienia.

5

Odczyn roztworów soli i iloczyn rozpuszczalności

Odczyn roztworu soli tłumaczy się teorią Brønsteda-Lowry’ego: anion słabego kwasu jest zasadą (CH₃COO⁻ + H₂O ⇄ CH₃COOH + OH⁻ – odczyn zasadowy), a kation NH₄⁺ jest kwasem (NH₄⁺ + H₂O ⇄ NH₃ + H₃O⁺ – odczyn kwasowy). Roztwór NaCl ma odczyn obojętny. Iloczyn rozpuszczalności Ks to iloczyn stężeń jonów w roztworze nasyconym, np. Ks(BaSO₄) = [Ba²⁺][SO₄²⁻] = 1,08·10⁻¹⁰ (karta wzorów). Osad wytrąca się, gdy iloczyn stężeń jonów przekroczy Ks.

🧪 Do zapamiętania

Wzory i reakcje – „Roztwory, pH, dysocjacja”

Wzory chemiczne, typy reakcji i kluczowe stałe z działu „Roztwory, pH, dysocjacja”, o które pytają zadania w quizie.

Stężenie procentowe i molowe
cp = ms / mr · 100% ; c = n / V ; c = cp · d / (100% · M)
W przeliczeniu gęstość d w g·dm⁻³, M w g·mol⁻¹, c w mol·dm⁻³.
pH i iloczyn jonowy wody (25 °C)
pH = −log[H₃O⁺] ; [H₃O⁺][OH⁻] = 10⁻¹⁴ ; pH + pOH = 14
Tabela logarytmów dziesiętnych jest na karcie wzorów CKE.
Prawo rozcieńczeń Ostwalda
K = α² · c / (1 − α) ; dla małych α: K ≈ α² · c
Stałe dysocjacji z karty wzorów, np. CH₃COOH 1,75·10⁻⁵, NH₃ 1,78·10⁻⁵, HF 6,31·10⁻⁴.
Iloczyn rozpuszczalności soli AmBn
Ks = [Aⁿ⁺]m · [Bᵐ⁻]n
Karta wzorów, 25 °C: AgCl 1,77·10⁻¹⁰, BaSO₄ 1,08·10⁻¹⁰, CaCO₃ 3,36·10⁻⁹.

Na czym potykają się maturzyści

Typowe błędy w teście z roztworów, pH i dysocjacji

Sprawdź, czy nie wpadasz w te pułapki – przy każdej jest poprawna wersja i wyjaśnienie.

❌ Błąd

Roztwór 10-procentowy: 10 g substancji w 100 g wody.

✅ Poprawnie

Roztwór 10-procentowy: 10 g substancji w 100 g roztworu, czyli w 90 g wody.

Dlaczego: Stężenie procentowe odnosi masę substancji do masy całego roztworu. 10 g substancji w 100 g wody daje 110 g roztworu o stężeniu około 9,1%.

❌ Błąd

pH roztworu HCl o stężeniu 0,01 mol·dm⁻³ wynosi 0,01.

✅ Poprawnie

pH roztworu HCl o stężeniu 0,01 mol·dm⁻³ wynosi 2.

Dlaczego: pH = −log[H₃O⁺] = −log 10⁻² = 2. Stężenie jonów i pH to różne wielkości.

❌ Błąd

pH roztworu CH₃COOH o stężeniu 0,1 mol·dm⁻³ wynosi 1, jak dla mocnego kwasu.

✅ Poprawnie

pH roztworu CH₃COOH o stężeniu 0,1 mol·dm⁻³ wynosi około 2,88.

Dlaczego: Kwas octowy jest słabym kwasem (Ka = 1,75·10⁻⁵ na karcie wzorów) i dysocjuje w około 1,3%. [H₃O⁺] ≈ √(1,75·10⁻⁵ · 0,1) ≈ 1,32·10⁻³ mol·dm⁻³.

❌ Błąd

Rozcieńczenie roztworu słabego kwasu zmniejsza jego stałą dysocjacji.

✅ Poprawnie

Rozcieńczenie zwiększa stopień dysocjacji; stała dysocjacji w danej temperaturze się nie zmienia.

Dlaczego: Wynika to z prawa rozcieńczeń Ostwalda: K ≈ α² · c. Gdy c maleje, a K jest stałe, α rośnie.

❌ Błąd

Roztwór wodny NH₄Cl ma odczyn obojętny, bo to sól.

✅ Poprawnie

Roztwór wodny NH₄Cl ma odczyn kwasowy.

Dlaczego: Kation NH₄⁺ jest kwasem Brønsteda: NH₄⁺ + H₂O ⇄ NH₃ + H₃O⁺. Jon Cl⁻, sprzężony z mocnym kwasem, nie reaguje z wodą.

❌ Błąd

Ks(BaSO₄) = [Ba²⁺][SO₄²⁻] / [BaSO₄].

✅ Poprawnie

Ks(BaSO₄) = [Ba²⁺][SO₄²⁻].

Dlaczego: W wyrażeniu na iloczyn rozpuszczalności występują tylko stężenia jonów w roztworze nasyconym. Substancji stałej się nie zapisuje.

Strategia

„Roztwory, pH, dysocjacja” – jak rozwiązywać test

Kolejność kroków przy rozwiązywaniu – w quizie i na maturze.

  1. 1 W stężeniu procentowym masa roztworu to suma mas substancji i rozpuszczalnika.
  2. 2 Zanim przeliczysz stężenie procentowe na molowe, sprowadź gęstość i objętość do tych samych jednostek.
  3. 3 Przy rozcieńczaniu i mieszaniu roztworów bilansuj liczbę moli (albo masę) substancji rozpuszczonej.
  4. 4 Stałe dysocjacji i iloczyny rozpuszczalności bierz z karty wzorów – użycie innej wartości niż podana w tablicach to błąd rachunkowy albo błąd metody (Informator CKE, s. 11).
  5. 5 Dla słabego elektrolitu zapisz wyrażenie na stałą dysocjacji i dopiero wtedy stosuj przybliżenie.
  6. 6 Po zmieszaniu kwasu z zasadą policz mole H₃O⁺ i OH⁻, ustal nadmiar i podziel przez łączną objętość.
  7. 7 Odczyn roztworu soli uzasadniaj równaniem reakcji jonu z wodą.
  8. 8 Sprawdzając, czy wytrąci się osad, porównaj iloczyn stężeń jonów z Ks.

Pytania o test z roztworów, pH i dysocjacji

Co sprawdza test z roztworów, pH i dysocjacji?

Zadania z działu „Roztwory, pH, dysocjacja” w zakresie wymagań podstawy programowej dla szkoły ponadpodstawowej (Dz.U. 2024 poz. 1019).

Jakie rodzaje pytań są w teście?

Zamknięte i otwarte, tak jak w arkuszu. Rozkład typów w tym teście widać wyżej na stronie i pochodzi z bazy pytań.

Jak oceniane są odpowiedzi otwarte?

Odpowiedzi otwarte ocenia AI, a po ocenie widzisz komentarz z tym, czego w odpowiedzi zabrakło.

Czym test różni się od arkusza maturalnego?

Test obejmuje jeden dział i podaje wyjaśnienie po każdej odpowiedzi. Egzamin z chemii trwa 180 minut, a arkusz zawiera około 45 zadań (Informator CKE, s. 6); w arkuszach z lat 2023–2026 do uzyskania było 60 punktów.

Powiązane tematy

Te działy łączą się z tematem „Roztwory, pH, dysocjacja” – przećwicz je w Quizie.

Kinetyka i równowaga chemiczna Quiz → Redoks i elektrochemia Quiz → Systematyka związków nieorganicznych Quiz →

Sprawdź się w quizie z roztworów, pH i dysocjacji

120 pytań w bazie, wyjaśnienie po każdej odpowiedzi, ocena AI odpowiedzi otwartych, trudność dopasowana do Ciebie i powtórki tego, co sprawiło Ci kłopot. Pełny dostęp do wszystkich przedmiotów — 49 zł/mies.

Rozpocznij quiz → Wszystkie testy z chemii