Sprawozdanie CKE z matury z geografii 2026: elektrownie i meandry najtrudniejsze

Centralna Komisja Egzaminacyjna opublikowała 25 września 2026 r. sprawozdanie z matury z geografii na poziomie rozszerzonym. Dokument omawia zadania, z którymi maturzyści poradzili sobie najlepiej i najsłabiej, oraz najczęstsze błędy w odpowiedziach. Dla rocznika, który wybiera geografię na maturze 2027, to lista działów do przećwiczenia w pierwszej kolejności.

Egzamin i zdający

Egzamin odbył się 15 maja 2026 r. i trwał 180 minut. Arkusz egzaminacyjny z geografii zawierał 30 zadań otwartych i zamkniętych. Za rozwiązanie wszystkich zadań zdający mógł otrzymać 60 punktów. Liczba zdających w arkuszu standardowym wyniosła 78 262 tegorocznych absolwentów.

Średni wynik i różnice między szkołami

Średni wynik wszystkich zdających wyniósł 41%. Absolwenci liceów ogólnokształcących uzyskali średnio 45%, a absolwenci techników 29%.

Najtrudniejsze zadanie: elektrownia szczytowo-pompowa

Najniższy wynik uzyskano w zadaniu nr 26 (poziom wykonania – 19%), choć jego moc różnicująca była najwyższa. Do zadania dołączono fotografię elektrowni szczytowo-pompowej na Pojezierzu Pomorskim, tekst o elektrowniach pływowych w Europie Zachodniej i tabelę z bilansem energii elektrycznej w Polsce.

Zdający mieli podać dwie różnice w przyrodniczych czynnikach lokalizacji obu typów elektrowni i wyjaśnić, dlaczego elektrownia szczytowo-pompowa nie tylko wytwarza prąd, ale też go zużywa. Kluczem było pompowanie wody do górnego zbiornika, gdy zapotrzebowanie na energię jest małe, i spuszczanie jej do dolnego, gdy jest duże.

Meandry, rolnictwo i urbanizacja

Niski wynik uzyskano w zadaniu 13. (poziom wykonania – 21%). Zadanie oparto na modelu terenu doliny rzeki w Ameryce Północnej, wykonanym narzędziami GIS. Należało nazwać dwa procesy rzeźbotwórcze zachodzące na brzegach rzeki – erozję boczną i akumulację – oraz opisać, jak zmieniają ukształtowanie terenu.

Niski wynik również uzyskano w zadaniu 23.1. (poziom wykonania – 21%). Trzeba było wyjaśnić, dlaczego województwa podlaskie i dolnośląskie różnią się udziałem towarowej produkcji zwierzęcej. Wielu zdających nie odniosło się do struktury użytków rolnych, choć to ona – większy udział łąk i pastwisk na Podlasiu – była właściwym wyjaśnieniem.

Zadanie nr 18 (poziom wykonania – 22%) dotyczyło tego, dlaczego państwa Ameryki Łacińskiej mają wyższy współczynnik urbanizacji niż Polska. Oczekiwano odwołania się m.in. do nadurbanizacji, migracji ze wsi do wielkich aglomeracji i rozwoju zmechanizowanego rolnictwa plantacyjnego.

Wnioski komisji

Zdający dobrze rozwiązywali zadania zamknięte, a słabiej formułowali odpowiedzi do zadań otwartych. Według CKE w rozwiązaniach zadań otwartych występowało wiele odpowiedzi ogólnikowych, które nie pozwalały na przyznanie punktów. Komisja zwraca też uwagę, że poziom językowy odpowiedzi do zadań otwartych jest na ogół niski. Zdający powinni ponadto weryfikować poprawność udzielanych odpowiedzi w zadaniach wymagających obliczeń.

Co z tego wynika przed maturą 2027

• Czytaj polecenie przez czasownik: „wyjaśnij” wymaga związku przyczyny i skutku, a nie opisu tego, co widać na mapie.
• W odpowiedziach używaj pojęć geograficznych (erozja boczna, akumulacja, nadurbanizacja, użytki zielone) zamiast języka potocznego.
• Ćwicz pracę z modelami terenu, mapami tematycznymi i tabelami danych – pomoże w tym poradnik o mapie topograficznej na maturze z geografii.
• Po każdym obliczeniu sprawdź wynik i jednostkę. Plan nauki na cały rok znajdziesz w tekście jak przygotować się do matury z geografii.