Sprawdzian z baroku (język polski)

Poprawna odpowiedź: 1–C, 2–B, 3–D, 4–A

• 1. koncept → C. zaskakujący, pomysłowy pomysł poetycki oparty na paradoksie
• 2. marinizm → B. nurt poezji dworskiej ceniący kunsztowną formę i grę słów
• 3. antyteza → D. zestawienie dwóch przeciwstawnych pojęć lub obrazów
• 4. hiperbola → A. celowe wyolbrzymienie cechy lub uczucia dla większego efektu

Koncept to błyskotliwy pomysł, na którym opiera się cały wiersz. Marinizm, od włoskiego poety Marina, ceni kunszt i grę słów, a w Polsce reprezentuje go Morsztyn. Antyteza zestawia przeciwieństwa, a hiperbola celowo przesadza, żeby wzmocnić efekt.

Poprawna odpowiedź: B

„Niepojęcie” znaczy tu: w sposób, którego człowiek nie dostrzega i nie ogarnia. Dalej poeta mówi, że czas uchodzi „Kołem niehamowanym”, a życie jest jak dźwięk, cień czy dym. Nic tu nie stoi w miejscu, więc nuda i monotonia nie pasują.

Poprawna odpowiedź: P, F, P

Cały sonet to ciąg antytez między trupem a zakochanym. Zmarły milczy, a zakochany skarży się, trup ma związane ręce, a zakochany zniewolony rozum. Puenta jest odwrotna do zdania drugiego: trup szybko rozsypie się w proch, a zakochany nie może nawet spłonąć do końca.

Poprawna odpowiedź: (1) dziesięć; (2) siedem; (3) Koheleta

Utwór ma dziesięć krótkich, siedmiozgłoskowych wersów rymowanych parami, np. „Świat hołduje marności”. Formuła o marności nad marnościami pochodzi z Księgi Koheleta, zwanej też Eklezjastesem. Poeta nie kończy jednak rozpaczą: radzi żyć uczciwie i bać się Boga.

Poprawna odpowiedź: D

Motyl ginie w ogniu świecy, ale „z pocałowaniem”, czyli po spełnieniu. Zakochany, który płonie bez wzajemności, uważa taki koniec za szczęście i sam chciałby tak umrzeć. To typowy koncept Morsztyna: śmierć z miłości jako nagroda.