Sprawdzian z „Pamiętników” Paska prawie zawsze dotyczy dwóch części utworu. Pierwsza to lata wojenne: wyprawa przeciw Rakoczemu, Dania z Czarnieckim, walki z Moskwą. Druga to życie ziemianina po ożenku, z polowaniami, sejmikami i słynną wydrą. Nauczyciel pyta o konkretne epizody, ale też o to, jak Pasek opowiada: gawędziarsko, z makaronizmami, z humorem i z wyraźną chęcią pokazania siebie w dobrym świetle.
Trudność polega na objętości tekstu i staropolskiej polszczyźnie przeplatanej łaciną. Na klasówce przydaje się też pojęcie sarmatyzmu, bo Pasek jest jego żywym przykładem, z pobożnością, walecznością i pogardą dla obcych. Poniżej jest pięć pytań z różnych epizodów, od łatwych do najtrudniejszego. Pełny sprawdzian z 15 pytań losuje się z banku pytań do „Pamiętników”, więc każde podejście obejmuje trochę inne lata i przygody autora.